Οι αντοχές του πολιτικού συστήματος και ο Άρειος Πάγος

Πρώτη καταχώρηση: Τετάρτη, 29 Μαΐου 2019, 18:51
Οι αντοχές του πολιτικού συστήματος και ο Άρειος Πάγος

Η επιλογή της ηγεσίας του Αρείου Πάγου δοκιμάζει τις «θεσμικές» αντοχές του πολιτικού συστήματος, αλλά και την ίδια την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης η οποία τίθεται στην «αιχμή του δόρατος» της πολιτικής αντιπαράθεσης.  

Κι είναι η πρώτη φορά που η Δικαιοσύνη βρίσκεται εκτεθειμένη όχι για δικές της πράξεις ή παραλείψεις, αλλά λόγω του ανομολόγητου συνήθως «πόθου» όλων των κυβερνήσεων για τον έλεγχό της. Αδυνατώντας η ίδια να «υπερασπιστεί» τον εαυτό της και να αποδείξει πως δεν τη δένει κανένας «ομφάλιος λώρος» με την εκάστοτε κυβέρνηση, η Δικαιοσύνη μπαίνει στο «κάδρο» της αμφισβήτησης, περισσότερο «καθαρά» από ποτέ.

Η επιλογή της ηγεσίας του Αρείου Πάγου, στο παρά πέντε των εθνικών εκλογών, αποτελεί αναμφίβολα μία πρωτόγνωρη πραγματικότητα μιας και οι χρονικές συμπτώσεις  απαιτούν ευαίσθητους χειρισμούς και σύνεση τόσο από την κυβέρνηση όσο και την αξιωματική αντιπολίτευση προκειμένου να μη βγει «λαβωμένη» από αυτή η ίδια η ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης.

Αν και οι διαδικασίες για την επιλογή του νέου εισαγγελέα και προέδρου του Αρείου Πάγου, έχουν  δρομολογηθεί πριν από τις ευρωεκλογές, προς το παρόν τουλάχιστον, παραμένει άγνωστο εάν θα ολοκληρωθούν άμεσα, ή η «σκυτάλη» για την κρίσιμη εκλογή της ηγεσίας της Δικαιοσύνης περάσει στην κυβέρνηση που θα προκύψει μετά τις βουλευτικές εκλογές.

Μέχρι στιγμής πάντως η κυβέρνηση κρατά κλειστά τα χαρτιά της, μεταθέτοντας τις όποιες αποφάσεις της για το «καυτό» αυτό θέμα, στο υπουργικό συμβούλιο.

Ημερομηνία «κλειδί» είναι η 30η Ιουνίου, μία εβδομάδα δηλ. πριν τις προγραμματισμένες εθνικές εκλογές, οπότε και αποχωρούν από τη θέση τους ο  Πρόεδρος του Αρείου Πάγου, Βασίλης Πέππας και η Εισαγγελέας του Ανωτάτου Δικαστηρίου, Ξένη Δημητρίου λόγω συμπληρώσεως ορίου ηλικίας.

Η  διαδικασία προεπιλογής των συναδέλφων τους που θα αναλάβουν το «τιμόνι» του Αρείου Πάγου έχει ήδη ξεκινήσει, με τους υποψηφίους να περνούν από ακρόαση στην Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας. Μάλιστα, έχει ολοκληρωθεί και η προεπιλογή από τη Βουλή καθώς για τη θέση του προέδρου έχουν προκριθεί οι αντιπρόεδροι του Αρείου Πάγου Ειρήνη Καλού και Δήμητρα Κοκοτίνη και η αρεοπαγίτης Διονυσία Μπιτζούνη, ενώ για αυτή του εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, ο αντεισαγγελέας του Ανωτάτου Δικαστηρίου Χαράλαμπος Βουρλιώτης, η αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου Ειρήνη Καλού και η αρεοπαγίτης Διονυσία Μπιτζούνη. Η συγκεκριμένη διαδικασία δεν είναι δεσμευτική για την κυβέρνηση, ωστόσο, αποτελεί μια άτυπη θεσμική υποχρέωση για το υπουργικό συμβούλιο το οποίο έχει και τον τελευταίο λόγο για την επιλογή της ηγεσίας της δικαιοσύνης.

Την ώρα λοιπόν που στο «τραπέζι» ήταν ήδη τα επικρατέστερα ονόματα για την κούρσα της διαδοχής στην ηγεσία του Αρείου Πάγου, οι πολιτικές εξελίξεις ήρθαν να ανατρέψουν την αναμενόμενη πορεία της διαδικασίας αυτής, προκαλώντας νέο «πονοκέφαλο» στην κυβέρνηση.

Και αυτό γιατί αν και όλοι συμφωνούν πως τυπικά και με βάση του γράμμα του νόμου, η κυβέρνηση έχει τη δυνατότητα να ολοκληρώσει τη διαδικασία που η ίδια ξεκίνησε, εν τούτοις προβάλλονται σοβαρές ενστάσεις για τη συνταγματική ευχέρεια που μπορεί να έχει αυτή τη στιγμή, λίγο πριν τη διεξαγωγή των εθνικών εκλογών που μπορούν να αλλάξουν άρδην το πολιτικό σκηνικό.

Δεν είναι τυχαίες άλλωστε οι επικρίσεις που δέχτηκε για σπουδή στην έναρξη των σχετικών διαδικασιών προτού λήξει η θητεία του εισαγγελέα και του προέδρου του Αρείου Πάγου.

Πολλοί είναι εκείνοι που κάνουν λόγο για «θεσμικά ευαίσθητο θέμα» καθώς είθισται οι επιλογές να γίνονται στα μέσα Ιουλίου αμέσως μετά την λήξη της θητείας των ανώτατων λειτουργών της δικαιοσύνης. Εξαίρεση αποτέλεσε η επιλογή της σημερινής εισαγγελέως του Αρείου Πάγου, Ξένης Δημητρίου όταν το 2016 πριν λήξει η θητεία της Ευτέρπης Κουτζαμάνη βρέθηκε να αναμένει την αποχώρηση της συναδέλφου της.

Σε κάθε περίπτωση πάντως, το αποτέλεσμα της ψηφοφορίας της Κυριακής και οι μεγάλες απώλειες που σημείωσε στη δύναμή του ο ΣΥΡΙΖΑ, επιβαρύνουν οποιεσδήποτε κινήσεις επιλέξει αυτή τη στιγμή η κυβέρνηση.

Για «προκλητική περιφρόνηση του Συντάγματος» μιλά ο ομότιμος καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Αντώνη Μανιτάκης, σε περίπτωση που η κυβέρνηση προχωρήσει στην αλλαγή της ηγεσίας της Δικαιοσύνης.  Να παγώσει η σχετική διαδικασία, ζητεί και ο συνταγματολόγος Κώστας Μποτόπουλος, ενώ ο ομότιμος καθηγητής του Συνταγματικού Δικαίου στο πανεπιστήμιο της Αθήνας, Νίκος Αλιβιζάτος τονίζει ότι σε αυτή τη φάση δεν μπορεί να λαμβάνει η κυβέρνηση αποφάσεις και πρωτοβουλίες που δεν εμπίπτουν  στην προετοιμασία των εκλογών που εξήγγειλε αλλά να δεσμεύει ουσιαστικά τις επιλογές και της επόμενης, «επιλέγοντας την ηγεσία της Δικαιοσύνης για τα επόμενα χρόνια».

Εξωθεσμικές κινήσεις με στόχο τον Άρειο Πάγο

Διαψεύδει κατηγορηματικά η Γενική Επιθεωρήτρια Δημόσιας Διοίκησης, Μαρία Παπασπύρου τα δημοσιεύματα που την εμφανίζουν να ασκεί πιέσεις προς την εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, Ξένη Δημητρίου, για να παραιτηθεί πριν την 30η Ιουλίου, οπότε και λήγει τυπικά η θητεία της, λόγω λήξης του ορίου ηλικίας.

Σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, λόγω της φιλικής της σχέσης με την κ. Δημητρίου, η κ. Παπασπύρου φέρεται να μετέφερε πρόταση κορυφαίου κυβερνητικού στελέχους (σ.σ. κ. Τζανακόπουλου) προς την ανώτατη εισαγγελική λειτουργό για να παραιτηθεί η ίδια τώρα, ώστε να επιταχύνει τη διαδικασία διαδοχής της, διευκολύνοντας την κυβέρνηση ιδιαίτερα μετά τις σφοδρές αντιδράσεις που έχει προκαλέσει σε συνταγματολόγους και την αντιπολίτευση η ενδεχόμενη εκλογή της ηγεσίας του Αρείου Πάγου, σε αυτή τη φάση.  

Απαντώντας σε σχετική ερώτηση η κ. Παπασπύρου μιλά για στοχοποίηση των θεσμών, με επικοινωνιακή σκοπιμότητα τονίζοντας:

«Για μία ακόμα φορά επιχειρείται η στοχοποίηση του θεσμού του Γενικού Επιθεωρητή Δημόσιας Διοίκησης με προφανή σκοπό όπως συνήθως, τη δημιουργία κλίματος ανασφάλειας και την παρεμπόδιση του ελεγκτικού του έργου. Με ψευδείς αναφορές σε δήθεν έγκυρες πηγές οι οποίες μάλιστα δεν κατονομάζονται, διαδίδονται κακόβουλα και αβάσιμα ψεύδη που θίγουν και υπονομεύουν κρατικούς θεσμούς και τη λειτουργία τους.

Διαψεύδω πλήρως το συγκεκριμένο δημοσίευμα. Ο καθένας μπορεί να βγάλει τα συμπεράσματά του για την  επικοινωνιακή σκοπιμότητα που εξυπηρετεί σε ένα κρίσιμο πολιτικά χρονικό  διάστημα η δημιουργία ψευδών εντυπώσεων σε βάρος θεσμών όπως η Εισαγγελία του Αρείου Πάγου και ο Γενικός Επιθεωρητής Δημόσιας Διοίκησης».

Τελευταία ενημέρωση: Τετάρτη, 29 Μαΐου 2019, 18:53