Δεκαήμερο ανατροπών

Νίκος Γεωργιάδης


Σε κατάσταση απόλυτης σύγχυσης ήταν το απόγευμα του Σαββάτου τα σημαντικότερα στελέχη της Κυβέρνησης τα οποία και δεν ήταν σε θέση να εξηγήσουν την κυβερνητική στρατηγική μετά και τα όσα συνέβησαν το βράδυ της Παρασκευής στο Λουξεμβούργο. Με μοναδικό δεδομένο την οργή του Γιώργου Παπανδρέου η οποία εκφράστηκε το Σάββατο το πρωί από το Μεγανήσι όπου και βρισκόταν, οργή που στόχευε τους κερδοσκόπους και το περιβάλλον τους.

Ο πρωθυπουργός, γνωρίζοντας από πρώτο χέρι τι διημείφθη στο Λουξεμβούργο κατά την συνάντηση των «μεγάλων» της Ευρώπης με τον Γιώργο Παπακωνσταντίνου, χαρακτήρισε τα σενάρια των κερδοσκόπων ως εγκληματικά. Πρόκειται για μία «οργή» η οποία πέρα από τους κερδοσκόπους αυτούς καθ’ εαυτούς, στόχευε και το ισχυρό κέντρο λήψης αποφάσεων στην Ευρώπη. Δηλαδή το τρίγωνο Βρυξέλες- Βερολίνο και Φρανκφούρτη (Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα).

Δύο τουλάχιστον σημαντικοί υπουργοί της κυβέρνησης εξέφρασαν στην «zougla.gr» την αγωνία τους για την εκταμίευση της δόσης του Ιουνίου. Και οι δύο υπουργοί επισήμαναν πως τόσο το ΔΝΤ όσο και η Κομισιόν αλλά και η Κεντρική Τράπεζα για πρώτη φορά, από τον Μάιο του 2010, δεν φαίνονται δίνουν πράσινο φώς για την εκταμίευση της δόσης του Ιουνίου. Ο λόγος είναι ξεκάθαρος και είναι αυτός που κρύβεται πίσω από την σύσκεψη- μυστήριο που πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή στο Λουξεμβούργο.

Σύμφωνα, λοιπόν, με κυβερνητικές πηγές, ο Γιώργος Παπακωνσταντίνου εκλήθη προκειμένου να ακούσει με τα αυτιά του το πόρισμα των δανειστών – μεγάλων χωρών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δηλαδή της Γερμανίας και της Γαλλίας καθώς και του προέδρου του Eurogroup, Ζαν Κλώντ Γιούνκερ αλλά και του Ζαν Κλώντ Τρισέ, του κεντρικού τραπεζίτη. Το πόρισμα ήταν ξεκάθαρο. «Δεν τα πάτε καλά», είπαν στον Έλληνα υπουργό Οικονομικών. Παρών στην συνάντηση ήταν και ο Βόλφγκανγκ Σόϊμπλε, υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας ο οποίος ξεκαθάρισε πώς του είναι αδύνατον να περάσει από το κοινοβούλιο του και επί πλέον χρηματοδότηση της Ελλάδας, μετά τον Φεβρουάριο του 2012 οπότε και λήγει η δανειοδότηση της χώρας από τον μηχανισμό στήριξης.

Πρόκειται για την κρίσιμη στιγμή κατά την οποία η Ελλάδα θα προσέφευγε στις διεθνείς αγορές εκ νέου προκειμένου να δανειοδοτηθεί. Το ποσό που θα έχει τότε ανάγκη η χώρα είναι της τάξης των 28 δις ευρώ. Είναι προφανές τόσο για την Αθήνα όσο και για τους συνομιλητές – δανειστές της, πώς αυτό το ποσό δεν είναι δυνατόν να βρεθεί παρά μόνον από έναν, επί πλέον, δανεισμό από τον μηχανισμό στήριξης. Η Γερμανία απέρριψε κάθε τέτοια συζήτηση.

Η δόση του Ιουνίου και το όχι των δανειστών

Οι συνομιλητές του κ. Παπακωνσταντίνου ήταν ξεκάθαροι μαζί του. Του εξήγησαν πώς παρά τις δεσμεύσεις της ελληνικής πλευράς και παρά τις καλές προθέσεις, οι μεταρρυθμίσεις και οι ανατροπές στην διοίκηση του Δημοσίου, στον τομέα της φοροδιαφυγής, στον τομέα των ιδιωτικοποιήσεων και στον τομέα της δραστικής περιστολής των δαπανών του Δημοσίου, ούτε ολοκληρώθηκαν ως προς εκείνες που ξεκίνησαν, αλλά ούτε και ξεκίνησαν αυτές που σχεδιάστηκαν και προγραμματίστηκαν.

Κατόπιν τούτου δεν είναι δυνατόν να εκταμιευθεί η δόση του Ιουνίου από την στιγμή που το μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα που εξήγγειλε ο Γιώργος Παπανδρέου βρίσκεται ακόμη στα χαρτιά (στο Υπουργικό Συμβούλιο για την ακρίβεια όπως έλεγαν χαρακτηριστικά κυβερνητικά στελέχη), αν και προβλεπόταν να κατατεθεί για συζήτηση και ψήφιση στη Βουλή στις 15 Μαΐου. Για ορισμένους κυβερνητικούς παράγοντες η αρνητικότητα αυτή μπορεί και να αποτελεί μπλόφα, ώστε να αναγκαστεί η ελληνική κυβέρνηση να ανεβάσει ρυθμούς.

Ωστόσο ανώτερο κυβερνητικό στέλεχος που βρίσκεται κοντά στον Γιώργο Παπανδρέου και στηρίζει εξ αρχής την λογική των πρωθυπουργικών δεσμεύσεων έναντι της ΕΕ και του ΔΝΤ, εξέφρασε και μάλιστα σε δραματικούς τόνους την αγωνία του για την τύχη της δόσης του Ιουνίου. «Μπορεί και να μην την δώσουν για να μας δείξουν πώς το εννοούν και πώς πρέπει να κάνουμε άμεσα ό, τι δεν κάναμε εδώ και έναν χρόνο. Το αποτέλεσμα θα είναι καταστροφικό τόσο κοινωνικά όσο και ως προς το άμεσο πολιτικό κόστος», ομολογούσε με έκδηλη αμηχανία αυτό το κυβερνητικό στέλεχος στη «zougla. gr».

Το όχι του Βερολίνου


Κατά την συνάντηση του Λουξεμβούργου επήλθε «συμμετρική τριχογνωμία» σχετικά με την άμεση διαχείριση του ελληνικού προβλήματος. Ο Ζαν Κλωντ Τρισέ φάνηκε να αποδέχεται την λογική ενός επί πλέον δανεισμού αλλά στη βάση ενός νέου Μνημονίου με ό, τι αυτό συνεπάγεται, θέση την οποία απέρριψε ο κ. Σοϊμπλε. Βεβαίως και συζητήθηκε η εκδοχή της επιμήκυνσης του συνολικού ελληνικού χρέους επί εθελοντικής βάσης, πρόταση η οποία ωστόσο κρίνεται ως άκρως πολύπλοκη και εν πάση περιπτώσει επικίνδυνη, προς το παρόν τουλάχιστον, δεδομένου και του προβλήματος της Πορτογαλίας και της Ιρλανδίας. Απερρίφθη μονομερώς από το Βερολίνο, ωστόσο, η πλέον απλή λύση που θα ήταν η επί πλέον χρηματοδότηση για το 2012. Με λίγα λόγια ο Γιώργος Παπακωνσταντίνου επέστρεψε στην Ελλάδα με την εξής άλυτη εξίσωση.

Α) Υφίσταται μείζων κίνδυνος μη καταβολής της δόσης του Ιουνίου που σημαίνει αδυναμία εκπλήρωσης των εσωτερικών και εξωτερικών υποχρεώσεων της χώρας. (μισθοί ,συντάξεις, τοκοχρεολύσια)

Β) Υφίσταται το μείζον πρόβλημα της χρηματοδότησης της χώρας μετά τον Φεβρουάριο του 2012, λόγω αδυναμίας της Αθήνας να προσφύγει στις αγορές.

Γ) Για το πρώτο άμεσο πρόβλημα η κυβέρνηση έχει βραχυκυκλωθεί και δεν είναι σε θέση να πείσει τους δανειστές της.

Δ) Για το δεύτερο μείζον ζήτημα οι δανειστές της χώρας δεν είναι σε θέση λόγω διχογνωμίας να προτείνουν μία σαφή και αποτελεσματική λύση.

Η μπάλα στην εξέδρα


Στα παραπάνω σαφή ερωτήματα αλλά και στις ανησυχίες των κυβερνητικών στελεχών ο Γιώργος Παπακωνσταντίνου εξέδωσε αργά το απόγευμα του Σαββάτου μία ανακοίνωση η οποία δεν απαντά ούτε τύποις ούτε και ουσία. Συγκεκριμένα ο κ. Παπακωνσταντίνου απλά πετάει την μπάλα εκτός γηπέδου αν και γνωρίζει πώς στις 16 Μαΐου, κατά την επόμενη σύνοδο του Eurogroup, η Αθήνα πρέπει να προσέλθει με σαφή προσανατολισμό, σαφέστερη στρατηγική, σαφέστατο χρονοδιάγραμμα και κυρίως χειροπιαστά επιχειρήματα.

Ο κ. Παπακωνσταντίνου λέει στην ανακοίνωση του:

«Όπως γνωρίζετε, χθες, συμμετείχα στο Λουξεμβούργο σε μια σύσκεψη, την οποία συγκάλεσε ο Πρόεδρος του Eurogroup, ο κ. Γιούγκερ.

Οι συσκέψεις αυτές, τις οποίες κάνει ο κ. Γιούγκερ με τα μέλη της Ευρωζώνης, τους Υπουργούς Οικονομικών της Ευρωζώνης που συμμετέχουν και στο γκρουπ των 20 μεγαλυτέρων χωρών είναι συχνές, άτυπες και γι' αυτό δεν ανακοινώνονται.

Στη σύσκεψη αυτή κλήθηκα, για να ανταλλάξουμε απόψεις για την οικονομική κατάσταση της χώρας, για την πορεία του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής.

Ανακοινώθηκε εκ των υστέρων, για τον απλούστατο λόγο ότι δημοσιοποιήθηκε σε γερμανικά ΜΜΕ η υποτιθέμενη έξοδος της Ελλάδας από τη Ζώνη Ευρώ. Αν δεν ήταν αστεία αυτή η ιστορία, αλλά και επικίνδυνη, δεν θα άξιζε καν τον κόπο να ασχοληθούμε. Είναι προφανές ότι τέτοιο ζήτημα, ούτε τέθηκε, ούτε βεβαίως συζητήθηκε. Αυτό που συζητήσαμε είναι η πορεία του Προγράμματος.

Όπως γνωρίζετε, την προηγούμενη, αυτή που διανύουμε και την επόμενη εβδομάδα υπάρχει περιοδική εξέταση του Προγράμματος, σε μια συγκυρία, όπου οι αγορές εξακολουθούν να είναι δύσπιστες για την χώρα μας και που πρέπει να προγραμματίσουμε τα επόμενα βήματά μας, για το 2012, το 2013, έτσι ώστε η Ελλάδα να μπορέσει είτε να βγει στις αγορές, είτε να χρησιμοποιήσει την πρόσφατη απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, που δίνει τη δυνατότητα στο Ευρωπαϊκό Ταμείο να αγοράσει ελληνικά ομόλογα. Αυτή ήταν η συζήτηση, η οποία έγινε.

Όπως όλοι σας ξέρετε πολύ καλά και το ξέρουν πάνω απ' όλα οι Έλληνες πολίτες, η Ελληνική Κυβέρνηση πήρε και συνεχίζει να παίρνει όποιες αποφάσεις χρειαστεί, για να συνεχίσει την πορεία σωτηρίας της χώρας. Αυτό ξεκαθάρισα, χθες, και στους συνομιλητές μου.

Γνωρίζετε ότι, τις επόμενες ημέρες, θα ολοκληρωθεί και θα κατατεθεί στη Βουλή προς ψήφιση το Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα Δημοσιονομικής Στρατηγικής, όπου θα περιέχεται και το πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων, στο οποίο έχει συμφωνήσει και το Υπουργικό Συμβούλιο.

Προχωράμε μπροστά. Οι δυσκολίες είναι γνωστές, θα συνεχίσουμε να έχουμε δυσκολίες, η οικονομική κατάσταση της χώρας μας ξέρουμε ότι είναι δύσκολη. Όμως, προχωράμε με απόλυτη αποφασιστικότητα, να φέρουμε σε πέρας το έργο, το οποίο έχουμε ξεκινήσει, γιατί είναι ένα έργο σε όφελος της χώρας και σε όφελος των Ελλήνων πολιτών».


Η διαχείριση του νεφελώματος και το «Μοντέλο Μαυροβουνίου»

Κατά την συνάντηση του Λουξεμβούργου κανείς εκ των συμμετεχόντων δεν έθεσε ζήτημα εξόδου της Ελλάδας από το ευρώ. Ούτε τέθηκε ζήτημα πτώχευσης υπό οποιαδήποτε μορφή. Ετέθη ζήτημα επιμήκυνσης του συνολικού χρέους, ετέθη ζήτημα μη καταβολής της δόσης του Ιουνίου, ετέθη ζήτημα μη χρηματοδότησης της χώρας μετά τον Φεβρουάριο του 2012.

Όλα τα παραπάνω προφανώς και πυροδότησαν μία σειρά από σενάρια. Υπουργός της κυβέρνησης υπενθύμισε σε κατ’ ιδίαν συζήτηση πώς πέρα από όσα είναι γνωστά, υφίσταται και το λεγόμενο «Μοντέλο Μαυροβουνίου», δηλαδή και στο ευρώ και εκτός ευρωζώνης, και στην Ευρώπη και εκτός Ευρώπης, και απροστάτευτος αλλά και δανειζόμενος, και με υποτιμημένη εσωτερική αγορά αλλά και με δεσμεύσεις προς τρίτους σε σκληρό ευρώ.

Παράλληλα με τα παραπάνω σενάρια ωστόσο, κανένα κυβερνητικό στέλεχος δεν ήταν σε θέση το βράδυ του Σαββάτου να εξηγήσει με σαφήνεια το πώς πρόκειται να διαμορφωθεί η κυβερνητική στρατηγική από την Δευτέρα. Σε ένα σημείο μόνον τα κυβερνητικά στελέχη με τα οποία ήλθε η «zougla.gr» σε επαφή, συμφωνούσαν. Πώς δεν τίθεται ζήτημα προσφυγής στις κάλπες. «Αν θέλουμε να βουλιάξουμε τότε οι εκλογές είναι η καλύτερη λύση», δήλωναν με την ίδια ακριβώς φρασεολογία δύο σημαντικοί υπουργοί της κυβέρνησης ξορκίζοντας το ενδεχόμενο εκλογών.

Τελευταία ενημέρωση: Κυριακή, 8 Μαΐου 2011, 08:09