Η πίστη στο κακό μάτι εμφανίστηκε ως ένας τρόπος αποφυγής των ασθενειών

Πρώτη καταχώρηση: Πέμπτη, 31 Οκτωβρίου 2019, 22:53
Η πίστη στο κακό μάτι εμφανίστηκε ως ένας τρόπος αποφυγής των ασθενειών

Ζήσης Ψάλλας

Μια διεθνής ομάδα ερευνητών αποκάλυψε ισχυρές στατιστικές ενδείξεις ότι η επικράτηση διαφόρων παθογόνων μικροβίων σχετίζεται με υψηλότερα επίπεδα πίστης στις πνευματικές δυνάμεις του καλού και του κακού.

Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι σε έναν κόσμο όπου οι αόρατοι παράγοντες μόλυνσης εξαπλώνονται ανεξέλεγκτα, η πίστη στο καλό και το κακό ενισχύουν τις δράσεις εκείνες που κρατούν τη μόλυνση στο ελάχιστο. Παρέχοντας ένα πλαίσιο για την πρόβλεψη της εξάπλωσης της μολυσματικής νόσου, η πίστη στο καλό και το κακό διευκόλυνε (ή τουλάχιστον δικαιολογούσε) τις στρατηγικές συμπεριφοράς που σχεδιάστηκαν για να περιοριστεί τη μόλυνση, σύμφωνα με τους ερευνητές. 

Δύο μελέτες εξέτασαν τη μαγεία και την πίστη στο κακό μάτι, καθώς και την πεποίθηση σε αυτό που συνήθως αναγνωρίζουμε ως "διάβολο". Χρησιμοποιώντας μοντέλα που συνέκριναν τις πεποιθήσεις σε διαφορετικούς πολιτισμούς με την επικράτηση παθογόνων παραγόντων, συμπεριλαμβανομένης της ελονοσίας, του τύφου και του δάγκειου πυρετού, οι ερευνητές βρήκαν ότι υπήρχε μια ισχυρή συσχέτιση. Όσο πιο επικρατούσα ήταν μια ασθένεια, τόσο πιο πιθανή ήταν η πίστη στη μαγεία, το κακό μάτι ή στο διάβολο σε εκείνο το μέρος του κόσμου. Παλαιότερες έρευνες ήδη υπονοούν πως όσο αυξάνεται ο κίνδυνος μιας ασθένειας, τόσο περισσότερο εμφανίζεται η τάση πίστης σε μια υπερφυσική δύναμη.

Μια τρίτη μελέτη σε περισσότερους από 3.100 φοιτητές από πανεπιστήμια 28 χωρών συνέβαλε στα αποτελέσματα που έδειξαν μια αρκετά ισχυρή συσχέτιση μεταξύ της πίστης στο υπερφυσικό και των συμπεριφορών που συμβάλλουν στην αποφυγή της επαφής με παθογόνους παράγοντες. Συνολικά, τα αποτελέσματα έδειξαν ότι πιστεύοντας σε σκοτεινές δυνάμεις που βλάπτουν το σώμα, οι άνθρωποι ήταν πιο πιθανό να αποφύγουν να έλθουν σε επαφή με θανατηφόρα παθογόνα, άρα αυτό που αποκαλείται moral vitalism δεν είναι μόνο πρωτόγονες δεισιδαιμονίες αλλά και λειτουργική συμπεριφορά.

Οι πεποιθήσεις περί καλού και κακού μπορεί να αντιπροσωπεύουν έναν ψυχολογικό μηχανισμό που προσδίδει προσαρμοστικό πλεονέκτημα σε περιβάλλοντα που χαρακτηρίζονται από υψηλό φορτίο παθογόνων, είπαν οι ερευνητές.

Η μελέτη βοηθά να κατανοήσουμε καλύτερα τα είδη των ιστορικών πιέσεων που διαμόρφωσαν τις λεπτομέρειες στις οποίες κρύβεται ο "διάβολος". Σε έναν κόσμο όπου η επιστήμη και η θρησκεία αναφέρονται συχνά στο πώς να διαχειριστούμε την υγεία μας και την ευημερία, έχει σημασία να ξέρουμε για την αλληλεπίδραση μεταξύ πνευματικών πεποιθήσεων και εξάπλωσης των ασθενειών.

Η μελέτη δημοσιεύθηκε το περιοδικό Proceedings of the Royal Society Β.

Τελευταία ενημέρωση: Πέμπτη, 31 Οκτωβρίου 2019, 22:53