«Ήταν λάθος η ανακήρυξη της ανεξαρτησίας της Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου το 1983».
Αυτό δηλώνει ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Μεχμέτ Αλί Ταλάτ, «πρόεδρος» της αυτοαποκαλούμενης «ΤΔΒΚ», εκφράζοντας μάλιστα τότε -κατά δήλωσή του- την αντίθεσή του στην «ανεξαρτησία».
Όλα αυτά αναγράφονται στο βιβλίο του δημοσιογράφου Ερντάλ Γκιουβέν, με τίτλο «Η Κύπρος του Ταλάτ» που κυκλοφόρησε στην Τουρκία.
Πρόκειται ουσιαστικά για μια μεγάλη συνέντευξη του τουρκοκύπριου ηγέτη, όπου περιγράφεται το κλίμα τις παραμονές της ανακήρυξης και τη συνεδρίαση της Κεντρικής Επιτροπής του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος.
«Οι συζητήσεις ήταν έντονες. Το ΡΤΚ εξέδιδε απανωτές ανακοινώσεις και έλεγε ότι το ξεχωριστό κράτος συνιστά διχοτόμηση. Τα μεσάνυχτα της 14ης Νοεμβρίου 1983, κλήθηκε σε συνεδρίαση η Κεντρική Επιτροπή του ΡΤΚ. Πριν από τη συνεδρίαση ο Ντενκτάς είχε πει, αύριο θα ανακηρυχθεί η ανεξαρτησία της ΤΔΒΚ. Θα κλείσει όποιο κόμμα αντιταχθεί στην ίδρυση του κράτους. Συζητούσαμε μέχρι τις πέντε το πρωί. Έγινε τελικά η ψηφοφορία και προέκυψε απόφαση έγκρισης της ανεξαρτησίας με μία ψήφο, με 14 ψήφους, έναντι 13. Εγώ φυσικά είχα ψηφίσει όχι, στις συνθήκες εκείνες. Είχα αγωνιστεί μάλιστα γι’ αυτό, για να μη βγει το ναι. Εκείνο το βράδυ, όταν επέστρεψα σπίτι, έκλαψα για πρώτη φορά στη ζωή μου, λέγοντας πώς το ΡΤΚ μπορεί και είναι έτσι… Αυτό που με είχε ενοχλήσει περισσότερο, ήταν η αντίφαση. Έπρεπε να πούμε όχι και να πληρώσουμε μετά το αντίτιμο».
Στο βιβλίο, ο Ταλάτ αναφέρει επίσης:
«Δεν υπήρχε πιο λανθασμένη απόφαση από την ίδρυση της ΤΔΒΚ. Ήταν δεδομένο ότι στη διεθνή συγκυρία της εποχής, αυτό θα στρεφόταν εναντίον μας. Διότι υπήρχε το Τουρκοκυπριακό Ομόσπονδο Κράτος. Η τουρκική πλευρά, κινούμενη με εθνικιστική έξαρση, είχε λάβει απόφαση με την οποία έκανε ζημιά στον εαυτό της. Αφενός περιήλθε σε δύσκολη θέση ο τουρκοκυπριακός λαός και αφετέρου η Τουρκία αντιμετώπισε πολύ βαριές πιέσεις διεθνώς. Ήταν μία αλόγιστη κίνηση».
Ο Μεχμέτ Αλί Ταλάτ στο βιβλίο αναφέρεται και στο σήμερα:
«Ο τουρκοκυπριακός λαός επιθυμεί τη λύση και την ΕΕ και για το λόγο αυτό με εξέλεξε. Ας υποθέσουμε ότι η ΤΔΒΚ αναγνωρίστηκε από όλο τον κόσμο. Δεν μπορεί να γίνει διχοτόμηση, όπως θα συνέβαινε… Τι μπορεί να γίνει; Ομοσπονδία. Με την υπογραφή όχι των δύο κοινοτήτων, αλλά των δύο κρατών. Το αποτέλεσμα δεν θα αλλάξει. Και θα είμαστε μάλιστα πολύ πιο άνετοι ιδρύοντας την ομοσπονδία αυτή, διότι το τελικό αποτέλεσμα δεν θα είναι διαφορετικό από αυτό στο οποίο αποσκοπούμε. Θα έχουμε καταλήξει στην ομόσπονδη Κύπρο».
Κάνοντας έναν παραλληλισμό μεταξύ των τουρκοκυπρίων και της ανεξαρτησίας του Κοσσόβου, ο Ταλάτ λέει:
«Παρ’ όλες τις προσπάθειες, η ΤΔΒΚ δεν κατάφερε όχι μόνο την αναγνώριση, αλλά ούτε καν το να προφέρεται η αναγνώριση. Δείτε την περίπτωση του Κοσσόβου. Προχώρησε βήμα-βήμα, με αρμονία, αν όχι με ολόκληρο τον κόσμο τουλάχιστον με ένα μέρος του, και τελικά όταν ανακήρυξε την ανεξαρτησία του, κάποιες χώρες το αναγνώρισαν. Αυτό που έκανε το Κόσσοβο σε τρία χρόνια, εμείς δεν το καταφέραμε σε τριάντα. Διότι υπολογίσαμε ότι θα το καταφέρουμε προκαλώντας τον κόσμο.»
