Το αδιέξοδο στο οποίο βρίσκεται η ελληνική ακτοπλοΐα αποτελεί ένα σοβαρό βραχνά για την κυβέρνηση ασχέτως αν το όλο θέμα το κρατιέται χαμηλά στη δημοσιότητα παρά τις κραυγές αγωνίας των ακτοπλοϊκών επιχειρήσεων.
Πρόκειται για ένα ακανθώδες θέμα, για μία βόμβα που κινδυνεύει να σκάσει με ανυπολόγιστες συνέπειες για την πολυνησιακή Ελλάδα.
Το αρμόδιο υπουργείο Ναυτιλίας και Αιγαίου δείχνει ότι θέλει να αντιμετωπίσει το θέμα με το πολυνομοσχέδιο συνέταξε για όλα τα θέματα της ναυτιλιακής βιομηχανίας όμως κανείς δεν είναι ικανοποιημένος.
Από τη μία μειώνει το κόστος λειτουργίας ενός πλοίου όμως αντιδρούν οι ναυτικοί που βλέπουν θέσεις εργασίας να χάνονται και τους μισθούς να εξαϋλώνονται. Από την άλλη πλευρά οι εταιρείες χωρίς τη στήριξη των τραπεζών δεν πρόκειται να σηκώσουν κεφάλι αφού τα χρέη είναι δυσθεώρητα. Αδιέξοδο.
Την ίδια ώρα, η Τρόικα επιμένει να ζητά πλήρη απελευθέρωση της ακτοπλοΐας χωρίς φυσικά να λαμβάνει υπόψη της ότι με αυτό τον τρόπο θα μείνουν χωρίς δρομολόγια τα περισσότερα νησιά αφού οι εταιρείες θα εστιάσουν στις κερδοφόρες γραμμές. Αυτό θα σημάνει μία αγωνιώδη αναζητήσει από το κράτος χρημάτων για να καλυφθούν τα κενά. Μύλος!

Το κόστος

Ο διπλασιασμός της τιμής των καυσίμων τα τρία τελευταία χρόνια , ο μηχανισμός διαμόρφωσης του τελικού κόστους των καυσίμων, η πτώση της επιβατικής κίνησης μετά το 2009 κατά 22,5% στην Ακτοπλοΐα και 39% στην Αδριατική, είναι οι κύριες αιτίες των προβλημάτων που αντιμετωπίζει σήμερα ο κλάδος. Οι συσσωρευμένες ζημιές των εταιρειών την περίοδο 2009 – 2012 θα ξεπεράσουν τα 850 εκ ευρώ. Μόνο για το 2012 υπολογίζονται ζημιές 200 εκ ευρώ οι οποίες για να καλυφθούν πρέπει να αυξηθεί η κίνηση κατά 40%, το οποίο δεν θα συμβεί σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των ακτοπλόων.
Ειδικά στην Αδριατική η ελληνική ακτοπλοΐα καταρρέει αφού πέραν όλων των άλλων έχει να αντιμετωπίσει και τον εντονότατο ανταγωνισμό από την Ιταλία που επιδοτεί τα θαλάσσιες μεταφορές ενώ δεν συμβαίνει το ίδιο με τα Ελληνικά πλοία, τα οποία έχουν ανταγωνιστικό μειονέκτημα. Είναι χαρακτηριστικό ότι το 2005 στην Αδριατική ήταν δρομολογημένα 22 πλοία με Ελληνική σημαία και σήμερα μόλις πέντε.

Η πτώση της επιβατικής κίνησης στις γραμμές της Αδριατικής το 2012 έφθασε σε ποσοστό το 28,20%, ενώ η κίνηση ΙΧ μειώθηκε κατά 28,86% και των φορτηγών κατά 11,25%.

Επίσης, από το 2009 μέχρι το τέλος του 2012 η επιβατική κίνηση στην Αδριατική έχει μειωθεί κατά 39,20%, η κίνηση των ΙΧ κατά 34,10% και των φορτηγών κατά 20,95%. Με άλλα λόγια περίπου 80.000 φορτηγά, 45.000 ΙΧ και περίπου 500.000 επιβάτες.

Χρονοναύλωση πλοίων

«Είναι παράδοξο πως η Ελληνική Πολιτεία έχει μέχρι τώρα αντιμετωπίσει το ακτοπλοϊκό επιβατικό πλοίο. Ενώ γνωρίζει πολύ καλά το θεσμό της χρονοναύλωσης, η Αεροπορία για παράδειγμα, ναυλώνει για ολόκληρη τη διάρκεια του έτους δεξαμενόπλοια και ο Στρατός φορτηγά πλοία όποτε παραστεί ανάγκη, για την ακτοπλοϊκή εξυπηρέτηση των νησιών επιμένει να εφαρμόζει το αποτυχημένο μοντέλο της ανεξάρτητης δρομολόγησης το όποιο ευθύνεται αποκλειστικά για τη σημερινή κατάσταση» επισημαίνουν οικονομικοί αναλυτές:

«Για όσους δεν γνωρίζουν τις τεχνικές λεπτομέρειες, κάτω από καθεστώς χρονοναύλωσης ο ναυλωτής διατάζει το πλοίο να πάει όπου εκείνος θεωρεί καλλίτερα καταβάλλοντας ένα ενοίκιο και πληρώνοντας τα καύσιμα και τα λιμενικά έξοδα. Με αυτό τον τρόπο ο πλοιοκτήτης γνωρίζει με ακρίβεια τα ετήσια του έσοδα, έχοντας απαλλαγεί από δυο μεγάλα προβλήματα: την εποχικότητα, χίλιοι πεντακόσιοι επιβάτες το καλοκαίρι ανά ημέρα, τριάντα επιβάτες το χειμώνα, και από το κόστος συν την αβεβαιότητα περί την τιμή των καύσιμων» και προσθέτουν:

«Από την κατάρρευση των ελληνικών ακτοπλοϊκών επιχειρήσεων θα ωφεληθούν ξένοι επενδυτές που θα σπεύσουν να αγοράσουν εταιρείες, ή μόνο τα πλοία τους, σε εξευτελιστικές τιμές.
Όμως, υπάρχουν και οι Τούρκοι που παραμονεύουν για να ωφεληθούν μέσω της αύξησης εφοδιασμού των νησιών από εκεί όπως και οι τράπεζες οσάκις τεθεί ζήτημα κατάσχεσης και πλειστηριασμού πλοίου που έχει ήδη εξοφλήσει μέρος του δανείου του, χωρίς να εξαιρείται και η ίδια η τρόικα που με κάποιο μηχανισμό μπορεί και αυτή να αντλήσει οφέλη».

Το έργο της ακτοπλοΐας μόνο αμελητέο δεν είναι, καθώς τα επιβατηγά πλοία εξυπηρετούν 1.566.000 νησιώτες ή το 14,2% του πληθυσμού της χώρας και το 75% των τουριστών που μεταφέρουν. Ο ελληνικός επιβατηγός στόλος είναι από τους πλέον εκσυγχρονισμένους στην Ευρώπη και εκτελεί κάθε χρόνο 2,9 δισ. χιλιόμετρα μεταφέροντας 17
“Παραπολιτικά”