Μυστικές επαφές μεταξύ Τουρκίας και Ισραήλ

Πρώτη καταχώρηση: Τρίτη, 1 Δεκεμβρίου 2020, 11:17
Μυστικές επαφές μεταξύ Τουρκίας και Ισραήλ

Σε μία εξαιρετικά ενδιαφέρουσα αποκάλυψη -κυρίως για τα ελληνικά πράγματα και τη διάρθρωση των προτεραιοτήτων της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής- προέβη η Al Monitor με άρθρο της Amberin Zaman.

Ο αρχηγός των μυστικών υπηρεσιών της Τουρκίας Χακάν Φιντάν συναντήθηκε τρεις φορές την τελευταία περίοδο με ανώτερους αξιωματούχους των ισραηλινών μυστικών υπηρεσιών σε μία προσπάθεια, όπως σημειώνει η Al Monitor, εξομάλυνσης των σχέσεων Άγκυρας-Τελ Αβίβ με πρωτοβουλία της Τουρκίας.

Προηγουμένως και πριν την περιγραφή των γεγονότων, η δημοσιογράφος του Al Monitor επισημαίνει πως η νέα αμερικανική διακυβέρνηση δεν πρόκειται να είναι τόσο «εξυπηρετική» με την απερχόμενη ηγεσία του Λευκού Οίκου και αυτή η νέα πραγματικότητα αναγκάζει τον Ερντογάν να καταλήξει στο συμπέρασμα πως η χώρα του είναι όλο και περισσότερο απομονωμένη.

Η πληροφορία περί μυστικών επαφών σε ανώτατο επίπεδο μεταξύ των μυστικών υπηρεσιών Ισραήλ και Τουρκίας επιβεβαιώθηκε στην Al Monitor από τουλάχιστον τρεις πηγές, οι οποίες όμως απαίτησαν να διαφυλαχθεί πάση θυσία η ανωνυμία τους. Σε τουλάχιστον μία από τις τρεις συναντήσεις που έχουν πραγματοποιηθεί επιβεβαιώνεται η παρουσία του αρχηγού της τουρκικής ΜΙΤ Χακάν Φιντάν. Κυβερνητικοί κύκλοι και των δύο πλευρών απέφυγαν μέχρι στιγμής να τοποθετηθούν και να σχολιάσουν αυτή την πληροφορία, αλλά μία από τις πηγές ανέφερε στην Al Monitor πως «το traffic μεταξύ Τουρκίας και Ισραήλ συνεχίζεται».

Επισημαίνεται πως δεν υπάρχουν πρέσβεις που να εκπροσωπούν τις δύο χώρες στις αντίστοιχες πρωτεύουσες από τον Μάιο του 2018, από τότε δηλαδή που η Τουρκία ζήτησε την αποχώρηση του Ισραηλινού πρέσβη στην Άγκυρα λόγω των αιματηρών επιθέσεων του ισραηλινού στρατού στη Γάζα, αλλά και την απόφαση της Ουάσινγκτον να μεταφέρει την πρεσβεία της από το Τελ Αβίβ στα Ιεροσόλυμα.

Ο Χακάν Φιντάν, ως διοικητής της ΜΙΤ, πιστεύεται ότι συμμετείχε σε πολλές συναντήσεις στο παρελθόν όπου έλαβαν μέρος και ανώτεροι Ισραηλινοί αξιωματούχοι προκειμένου να συζητηθούν σοβαρά ζητήματα ασφαλείας που είχαν στο μεταξύ προκύψει στη Συρία ή τη Λιβύη. Οι πηγές της Al Monitor ωστόσο επισημαίνουν πως αυτή τη φορά οι συζητήσεις μεταξύ Άγκυρας και Τελ Αβίβ σε επίπεδο αρχηγών των μυστικών υπηρεσιών των δύο χωρών έχει ως μοναδικό στόχο την αποκατάσταση των διπλωματικών σχέσεων τους και την επανατοποθέτηση πρέσβεων στις δύο πρωτεύουσες.

Ενισχύεται κάθε μέρα που περνά στην Άγκυρα η ανησυχία πως η επερχόμενη νέα αμερικανική διακυβέρνηση υπό τον Τζο Μπάιντεν θα είναι κατά πολύ λιγότερο ανεκτική προς τον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, δεδομένου ότι η απερχόμενη ηγεσία του Λευκού Οίκου όντως ανέχθηκε τρεις στρατιωτικές επεμβάσεις της Τουρκίας από το 2016 στη Συρία, τη Λιβύη και το Αζερμπαϊτζάν, ενώ προκαλεί σοβαρά ζητήματα και αποσταθεροποιεί μία ολόκληρη περιοχή με την επιθετικότητά της κατά της Ελλάδας στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο.

Όπως σημειώνει η Al Monitor, η μεγαλύτερη ανησυχία που επικρατεί στην Άγκυρα αφορά τη βεβαιότητα ότι ο Τζο Μπάιντεν δεν πρόκειται να στηρίξει την Τουρκία, όπως έγινε επί Ντόναλντ Τραμπ, ώστε να μην της επιβληθούν κυρώσεις λόγω της προμήθειας ρωσικών πυραύλων S-400, καθώς και εξαιτίας της εμπλοκής του τουρκικού κράτους, του Ταγίπ Ερντογάν προσωπικά και της οικογενείας του στο περίφημο σκάνδαλο της Halkbank, που εξετάζεται από τα αμερικανικά δικαστήρια και το οποίο αφορά την παραβίαση του αμερικανικού εμπάργκο προς το Ιράν με τις παράνομες εισαγωγές και εξαγωγές περσικού χρυσού προς την Τουρκία και τρίτες χώρες.

Δυτικοί παρατηρητές επισημαίνουν πως στο πίσω μέρος του μυαλού του Ταγίπ Ερντογάν έχει εδραιωθεί η βεβαιότητα πως, αν τα βρει με το Ισραήλ, τότε θα υπάρξουν πολλά οφέλη εκ μέρους της ηγετικής ομάδας του Τζο Μπάιντεν. Έμπειρος αναλυτής του Ισραηλινού Ινστιτούτου για την Εθνική Ασφάλεια, Γκαλία Λίντεν Στράους, συμφωνεί πως αυτή την περίοδο και λίγο πριν τις μεταβολές στον Λευκό Οίκο υπάρχει ανοιχτό παράθυρο για την αλλαγή σελίδας στις αμερικανοτουρκικές σχέσεις.

Έχει μεγάλη σημασία ότι το Ινστιτούτο αυτό αντιμετωπίζει θετικά την προοπτική αποκατάστασης των σχέσεων μεταξύ Ισραήλ και Τουρκίας. «Είναι προς το συμφέρον και των δύο πλευρών να μη χάσουν την ευκαιρία υλοποίησης του επόμενου βήματος που θα έχει στόχο την επαναφορά των πρέσβεων στις δύο πρωτεύουσες. Με δεδομένο ότι τουλάχιστον οι διπλωματικές σχέσεις δεν επιδεινώθηκαν το 2018, σε επίπεδο διπλωματικού πρωτοκόλλου η επαναφορά των δύο πρέσβεων είναι μάλλον ένα πολύ απλό βήμα».

Ο Λίντεν Στράους προσθέτει στη δήλωσή του προς την Al Monitor πως η αποκατάσταση των διπλωματικών σχέσεων σε επίπεδο πρέσβεων θα αποδείκνυε πως και οι δύο πλευρές προβαίνουν σε κινήσεις έκφρασης καλών προθέσεων ιδιαίτερα αυτή την περίοδο, κατά την οποία αναμένεται η μεταβολή στον Λευκό Οίκο και με δεδομένο ότι η κυβέρνηση Μπάιντεν ενδιαφέρεται πολύ για την εκτόνωση των εντάσεων μεταξύ Ισραήλ και Τουρκίας.

Τώρα, όσον αφορά στις οικονομικές και εμπορικές σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών, η Al Monitor επισημαίνει πως ανεξάρτητα από το τι συνέβη σε διπλωματικό και πολιτικό επίπεδο, τίποτα δεν έχει διαταράξει τις ομαλές εξελίξεις και σχέσεις στον οικονομικό τομέα.

*Al Monitor: Πρόκειται για μία ενημερωτική ηλεκτρονική εφημερίδα που λειτουργεί από το 2012, με έδρα την Ουάσινγκτον και επίκεντρο ενδιαφέροντος τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή. Ιδιοκτήτης της είναι ο Αραβοαμερικανός επιχειρηματίας Jamal Daniel.

Τελευταία ενημέρωση: Τρίτη, 1 Δεκεμβρίου 2020, 13:19