Σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη καμπή εισέρχεται η κρίση στη Μέση Ανατολή, καθώς η έντονη στρατιωτική και διπλωματική κινητικότητα γύρω από το Στενό του Ορμούζ εντείνεται. Η νεοσύστατη «Αρχή του Στενού του Περσικού Κόλπου» του Ιράν ανακοίνωσε επίσημα τη δημιουργία μιας «ελεγχόμενης θαλάσσιας ζώνης» στο στρατηγικής σημασίας πέρασμα, γεγονός που αναζωπυρώνει τις ανησυχίες για τη διεθνή ναυσιπλοΐα, την ώρα όμως που στο παρασκήνιο διεξάγονται πυρετώδεις διαβουλεύσεις για μια συνολική συμφωνία.
Το «έγγραφο προθέσεων» και οι Πακιστανοί διαμεσολαβητές
Παρά την επίδειξη ισχύος από την Τεχεράνη, οι δίαυλοι επικοινωνίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν παραμένουν ανοιχτοί. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι δύο πλευρές επεξεργάζονται ένα «Έγγραφο Προθέσεων», το οποίο στοχεύει στη δημιουργία ενός πλαισίου για τη συνέχιση των συνομιλιών γύρω από δύο φλέγοντα ζητήματα:
- Το πλήρες και ασφαλές άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ.
- Τον περιορισμό του πυρηνικού προγράμματος της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Όπως μετέδωσε το ιρανικό πρακτορείο Tasnim (το οποίο πρόσκειται στους Φρουρούς της Επανάστασης), η Τεχεράνη έχει στα χέρια της ένα νέο αμερικανικό κείμενο πρότασης 14 σελίδων, το οποίο παραδόθηκε μέσω Πακιστανών διαμεσολαβητών. Ο Πακιστανός μεσολαβητής βρίσκεται ήδη στην ιρανική πρωτεύουσα σε μια προσπάθεια να γεφυρώσει το χάσμα, με την ιρανική πλευρά να δηλώνει ότι εξετάζει τις αμερικανικές θέσεις χωρίς ωστόσο να έχει δώσει ακόμη την τελική της απάντηση.
Τραμπ: «Συνομιλούμε με λογικούς ανθρώπους, αλλά χωρίς δώρα»
Από την πλευρά του, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, σε μια προσπάθεια να κρατήσει ισορροπίες, επιχείρησε να ρίξει τους τόνους, αποφεύγοντας τις πολεμικές ιαχές των προηγούμενων εβδομάδων. Ο Τραμπ δήλωσε χαρακτηριστικά ότι οι ΗΠΑ «συνομιλούν με λογικούς ανθρώπους» όσον αφορά την ηγεσία του Ιράν και πρόσθεσε ότι θα περιμένει μερικές ημέρες για να λάβει τη «σωστή απάντηση» από την Τεχεράνη.
«Το μόνο ερώτημα είναι αν θα πάμε να το τελειώσουμε ή αν θα υπογράψουν ένα έγγραφο. Θα δούμε τι θα συμβεί», ανέφερε σε παρέμβασή του ο Αμερικανός πρόεδρος.
Ωστόσο, ο Λευκός Οίκος έστειλε ένα ξεκάθαρο και αυστηρό μήνυμα: δεν πρόκειται να υπάρξει καμία απολύτως παραχώρηση ή ελάφρυνση των κυρώσεων προς το Ιράν, προτού επιτευχθεί και υπογραφεί μια οριστική, δεσμευτική συμφωνία.
Το «αγκάθι» Νετανιάχου
Η διαφαινόμενη αυτή προσέγγιση Ουάσινγκτον – Τεχεράνης, υπό την αιγίδα περιφερειακών μεσολαβητών (όπως το Πακιστάν, το Κατάρ, η Σαουδική Αραβία, η Τουρκία και η Αίγυπτος), δεν αντιμετωπίζεται από όλους με τον ίδιο ενθουσιασμό. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι το περιεχόμενο του «Εγγράφου Προθέσεων» έχει προκαλέσει την έντονη αντίδραση και την οργή του Ισραηλινού πρωθυπουργού, Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο οποίος εμφανίζεται εξαιρετικά καχύποπτος απέναντι σε οποιοδήποτε συμβιβασμό με το ιρανικό καθεστώς.
Οι επόμενες ημέρες θεωρούνται καθοριστικές για το αν η ελεγχόμενη (πλέον) ζώνη στο Ορμούζ θα αποτελέσει ένα προσωρινό μοχλό πίεσης της Τεχεράνης στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων ή αν θα οδηγήσει σε ένα νέο, επικίνδυνο αδιέξοδο με παγκόσμιες οικονομικές προεκτάσεις.
Τι κρατάει η Ελλάδα από αυτά τα μοντέλα;
Στο τραπέζι του Eurogroup, ο Έλληνας υπουργός Οικονομικών θα εξετάσει πώς και ποια στοιχεία από αυτά τα μοντέλα μπορούν να ενσωματωθούν στα επόμενα στάδια προγραμμάτων όπως το «Σπίτι Μου».
Η ελληνική πλευρά εστιάζει κυρίως στα κίνητρα για τα κλειστά ακίνητα (τύπου Ισπανίας/Ιρλανδίας με φοροαπαλλαγές αν ανοίξουν) και στη δημιουργία κοινωνικής κατοικίας μέσω της αξιοποίησης της ακίνητης περιουσίας του δημοσίου, καθώς η απευθείας ανέγερση νέων κρατικών εργατικών κατοικιών (τύπου Κροατίας) θεωρείται δημοσιονομικά πιο δύσκολη στην παρούσα φάση.
