Περιορισμό των κερδών στην πλειονότητα των επιχειρήσεων, κάτω από το βάρος δυσανάλογης αύξησης των δαπανών, καταδεικνύει έρευνα της ICAP σε δείγμα 4.000 εταιριών με βάση τους ισολογισμούς του 2008.
Το γεγονός, επιπλέον, ότι το σύνολο των κλάδων παρουσιάζουν παρόμοια εικόνα οδηγεί με σχετική ασφάλεια, την ΙCAP, στο συμπέρασμα πως δεν επετεύχθησαν οι στόχοι πωλήσεων οι οποίοι είχαν τεθεί. Πιθανόν, η κρίση, που εκδηλώθηκε με μεγαλύτερη ένταση το τελευταίο τρίμηνο του 2008 στην Ελλάδα, να έπαιξε τον σημαντικότερο ρόλο.
Πιο συγκεκριμένα, ενώ οι πωλήσεις αυξήθηκαν κατά 8,1 δισ. ευρώ (11% σε σχέση με το 2007), τόσο το EBITDA, το οποίο περιορίστηκε κατά 1,4 δισ. ευρώ (15%), όσο και τα καθαρά κέρδη προ φόρων, που μειώθηκαν κατά 3 δισ. ευρώ (43%) σε σχέση με το 2007, καταδεικνύουν τη σημαντική μείωση των κερδών των εταιριών. Η εξέλιξη αυτή, η οποία αποτυπώνεται στους ισολογισμούς, εξηγείται από την αύξηση του κόστους των πωληθέντων (κατά 8,6 δισ.) αλλά και των δαπανών διοίκησης και διάθεσης (κατά 1 δισ. περίπου).
Όσον αφορά τους επιχειρηματικούς κλάδους, η βιομηχανία είχε την ισχυρότερη μείωση κερδών. Πιο συγκεκριμένα, ενώ παρουσιάζει συνολική αύξηση του τζίρου κατά 14%, είχε μεγαλύτερη αύξηση δαπανών, με αποτέλεσμα το EBITDA να παρουσιάσει μείωση 30% και τα καθαρά προ φόρων κέρδη 57%.
Τέλος όσον αφορά στο 2009, που ήδη κατά το πρώτο τετράμηνο καταγράφεται δυσκολία αύξησης των εσόδων, πολλές εταιρίες θέτουν πλέον ως προτεραιότητα τη μείωση του κόστους λειτουργίας.
Βιομηχανία
Οι 893 βιομηχανικές επιχειρήσεις, παρ’ ότι αύξησαν συνολικά τις πωλήσεις τους για το 2008 (σε σχέση με το 2007) κατά 14,3% ή κατά 4 δισ. περίπου, δεν πέτυχαν να συγκρατήσουν ανάλογα το κόστος, το οποίο αυξήθηκε κατά 19,1% ή κατά 4,5 δισ. περίπου, με αποτέλεσμα τη μείωση του περιθωρίου μικτού κέρδους κατά 20,9%.
Αν στο παραπάνω ποσοστό προστεθεί η επιβάρυνση από την αύξηση των χρηματοοικονομικών δαπανών κατά 19,5% (90 εκατ. περίπου, που όμως δεν βαρύνουν τα κέρδη ΕΒΙΤDΑ) και των λειτουργικών εξόδων κατά 14%, παρατηρούμε ότι το περιθώριο λειτουργικού κέρδους συρρικνώθηκε στο 1,7% για το 2008, έναντι 5,3% του 2007, σημειώνοντας μείωση κατά 67,4%.
Τέλος, τα τελικά κέρδη ΕΒΙΤDA μειώθηκαν κατά 29,9% ή 754 εκατομμύρια, σε σχέση με το 2007, μετά τις κατάλληλες προσθαφαιρέσεις λοιπών μη λειτουργικών εσόδων και εξόδων και των χρηματοοικονομικών δαπανών.
Εμπόριο
Οι 1.173 εμπορικές επιχειρήσεις του δείγματος πέτυχαν το 2008 να αυξήσουν τις πωλήσεις τους κατά 8,3% ή κατά 1,7 δισ., χωρίς όμως να μπορέσουν να συγκρατήσουν ανάλογα και το κόστος, με αποτέλεσμα το περιθώριο μικτού κέρδους να μειωθεί κατά 2,8%. Επιπλέον, η αύξηση κατά 21% και 12% αντίστοιχα των χρηματοοικονομικών τους δαπανών και των λοιπών λειτουργικών τους εξόδων περιόρισε συνολικά κατά 31% ή 300 εκατ. το λειτουργικό τους περιθώριο. Το τελικό κέρδος ΕΒΙΤDA διαμορφώθηκε στα 1,23 δισ. ή 250 εκατ. ευρώ λιγότερα κέρδη από το 2007.
Υπηρεσίες
Οι 1.317 επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών, αύξησαν τις πωλήσεις τους για το 2008 σε σχέση με το 2007 κατά 7% ή κατά 1,7 δισ. περίπου, αλλά δεν κατάφεραν να συγκρατήσουν ανάλογα το κόστος πωλήσεων τους το οποίο αυξήθηκε κατά 13% ή κατά 2 δισ. περίπου, με αποτέλεσμα τη μείωση του περιθωρίου μικτού κέρδους τους στο 30,5% το 2008 έναντι 34% το 2007, σημειώνοντας μείωση κατά 10,4%. Παρά τη συγκράτηση των λειτουργικών τους εξόδων η σημαντική αύξηση των χρηματοοικονομικών τους δαπανών κατά 74% ή κατά 307 εκατ. περίπου επηρέασε αρνητικά το περιθώριο λειτουργικού κέρδους, το οποίο μειώθηκε κατά 28%. Τα κέρδη ΕΒΙΤDA, στα οποία δεν συμμετέχουν οι χρηματοοικονομικές δαπάνες, μειώθηκαν μόλις κατά 7,8%.
Τεχνικές Επιχειρήσεις
Οι 245 τεχνικές εταιρίες ενώ αύξησαν τις πωλήσεις τους για το 2008 σε σχέση με το 2007 κατά 25,4%, ήτοι 556 εκατ. ευρώ, παρουσίασαν σημαντική αύξηση του κόστους πωλήσεών τους κατά 25,2%, με αποτέλεσμα η αύξηση του περιθωρίου μικτού κέρδους να περιοριστεί σε 0,9%.
Εδώ θα πρέπει να επισημάνουμε τη σημαντική αύξηση των χρηματοοικονομικών δαπανών, οι οποίες ανήλθαν στα 102,6 δισ. (αύξηση της τάξεως του 180,6%) με αποτέλεσμα, παρ’Α ότι δεν επηρεάζεται το EBITDA, το περιθώριο του λειτουργικού κέρδους να μειωθεί κατά 69,5% (1,4% το 2008 από 4,6% το 2007).
Τέλος, με την προσθαφαίρεση λοιπών μη λειτουργικών εσόδων και εξόδων, αλλά και των χρηματοοικονομικών δαπανών, τα τελικά κέρδη EBITDA ανήλθαν σε 196 εκατ., παρουσιάζοντας αύξηση κατά 14,4% σε σχέση με το 2007.
Oσον αφορά σε στοιχεία δανεισμού, ο κλάδος παρουσιάζει αύξηση του μακροπρόθεσμου δανεισμού κατά 67,8%, ανερχόμενος σε 1,597 δισ. και του βραχυπρόθεσμου κατά 128,6% φτάνοντας τα 1,145 δισ.
Τουρισμός
Ανάλογη με τους προαναφερθέντες κλάδους είναι και η εικόνα στις τουριστικές επιχειρήσεις, οι οποίες αύξησαν τις πωλήσεις τους για το 2008, σε σχέση με το 2007, κατά 9,1% ή κατά 88 εκατ., μη επιτυγχάνοντας όμως να συγκρατήσουν ανάλογα το κόστος πωλήσεων, το οποίο αυξήθηκε κατά 11,4% ή κατά 89 εκατ. περίπου. Αποτέλεσμα και εδώ η μείωση του περιθωρίου μικτού κέρδους κατά 8,7%.
Αν στο ποσοστό αυτό προστεθεί η επιβάρυνση από την αύξηση των χρηματοοικονομικών δαπανών κατά 36,6% (12,5 εκατ. ευρώ, που όμως δεν βαρύνουν το EBITDA) και άλλων λειτουργικών εξόδων, παρατηρούμε ότι ο τουρισμός οδηγήθηκε στη συρρίκνωση του περιθωρίου λειτουργικού κέρδους στο 3% για το 2008 έναντι 5,7% το 2007, δηλαδή μείωση κατά 47,4%.
Επίσης, με την προσθαφαίρεση των λοιπών μη λειτουργικών εσόδων και εξόδων αλλά και των χρηματοοικονομικών δαπανών τα τελικά κέρδη EBITDA περιορίστηκαν κατά 0,6% σε σύγκριση με το 2007.
Και σε αυτή την περίπτωση, ενώ αυξήθηκε (οριακά βέβαια) ο μακροπρόθεσμος δανεισμός κατά 7%, μειώθηκε ο βραχυπρόθεσμος κατά 6,5%.
