Οι ετοιμασίες για τον εκκλησιασμό των πιστών ξεκίνησαν, στην παλαιά εκκλησία της Αγίας Τριάδας στον Αδάμαντα Μήλου, εντός της οποίας στεγάζεται το Εκκλησιαστικό Μουσείο του νησιού.
Ο πατέρας Αντώνης Σώρος ξεκίνησε το άσπρισμα της εκκλησίας ώστε να είναι έτοιμη για τον εκκλησιασμό των πιστών και για το πανηγύρι που θα ακολουθήσει στην συνέχεια με άφθονο κρασί, άφθονο φαγητό και άφθονα νησιώτικα τραγούδια.
Η παλαιά εκκλησία της Αγίας Τριάδας βρίσκεται πολύ κοντά στη παραλία του Αδάμαντα, μέσα στην οποία στεγάζεται το Εκκλησιαστικό Μουσείο Μήλου. Το μουσείο αυτό συγκεντρώνει μεγάλο μέρος της μηλέικης καλλιτεχνικής κληρονομιάς αιώνων, από εικόνες και ξυλόγλυπτα που απηχούν την οικονομική άνθηση της ενετικής Μήλου έως και αφιερώματα Μηλιών αποδήμων της Ρωσίας.
Η εκκλησία, που χαρακτηρίζεται από τους ειδικούς ως «σταυρεπίστεγη τρίκλιτη βασιλική μετά τρουλλοκαμάρας» σαν κτίριο, είναι ένα πολύ ενδιαφέρον αρχιτεκτονικό μνημείο.
Στη διάρκεια των αιώνων υπέστη πολλές ανακινήσεις, με πιο έντονη εκείνη κατά τη Φραγκοκρατία της οποία η επίδραση είναι ιδιαιτέρως φανερή στην αρχιτεκτονική της διαμόρφωση.
Πέρα από το χαρακτήρα της σας ιερού ναού η εκκλησία λειτουργεί και σαν εκθεσιακός χώρος όπου είναι συγκεντρωμένα πολλά έργα της θρησκευτική καλλιτεχνικής παράδοσης του νησιού.
Βλέπει κανείς, εκεί μέσα, εικόνες από τον 14ο αιώνα, όπως μια σπάνια αποκαθήλωση, έργα της Κρητικής σχολής, καθώς και πολλά έργα του Εμμανουήλ και Αντώνιου Σκορδίλη, των Κρητικών ζωγράφων που σταδιοδρόμησαν στη Μήλο από το 1647 και πέρα, και έφεραν άλλον αέρα στη μετα – Βυζαντινή ζωγραφική.
Πέρα από τις εικόνες, οι επιτάφιοι και τα ξυλόγλυπτα αναλόγια και τα εικονοστάσια του 17ου αιώνα, ο δεσποτικός θρόνος και τα τέμπλα της ίδιας εποχής, τα ασημένια δισκοπότηρα και θυμιατά του 18ου αιώνα, τα χρυσά αφιερώματα, δαχτυλίδια, περιδέραια, σκουλαρίκια κ.α. μαρτυρούν ένα υψηλό καλλιτεχνικό επίπεδο αλλά δίνουν ταυτόχρονα και μια γεύση της μηλέικης εκκλησιαστικής λαογραφίας.
Η σπάνια αρχιτεκτονική αυτού του ναού και τα εκκλησιαστικά έργα που περιέχει προκαλούν σε όλους τους επισκέπτες συγκίνηση, όχι μόνο σαν στοιχεία της ορθόδοξης λατρείας και παράδοσης, αλλά και σαν έργα υψηλής τέχνης.
Δείτε ορισμένα από τα εκθέματα του Εκκλησιαστικού Μουσείου Μήλου
