“Η λύση στον τουρισμό, η σύμπραξη”

Συνεργασίες σε επίπεδο υπουργείων και στενότερη σχέση των θεσμικών φορέων «εγκαινιάζει» η υπουργός Τουρισμού Όλγα Κεφαλογιάννη, με στόχο να άρει τις καθυστερήσεις που δημιουργούν οι συναρμοδιότητες στον τουρισμό, όπως δηλώνει σε συνέντευξή της στην ΕΞΠΡΕΣ. Στο πλαίσιο αυτό και εν μέσω της περιόδου διαμόρφωσης των αεροπορικών δρομολογίων για την επόμενη χρονιά, βασική της προτεραιότητα αποτελεί η κατάρτιση «στρατηγικής αερομεταφορών», με κριτήριο τη «βελτίωση της προσβασιμότητας των προορισμών και τον εξορθολογισμό των τελών στα αεροδρόμια».

Συσπειρωμένη πρέπει να αποκρούει η κυβέρνηση, σύμφωνα με την υπουργό, και τα αρνητικά δημοσιεύματα για την προστασία της εικόνας της χώρας σε περιόδους κρίσης. Παράλληλα, η κ. Κεφαλογιάννη τονίζει ότι δεν θέτει ποσοτικούς στόχους για το 2012, αλλά ποιοτικούς, δηλαδή να δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας και «τα ικανοποιητικά αποτελέσματα να οφείλονται στην επιτυχία της τουριστικής πολιτικής μας και όχι αποκλειστικά σε εξωγενείς παράγοντες».

Ποιες εκκρεμότητες αφήνει η προηγούμενη κυβέρνηση και το πρώην υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού και κατ’ επέκταση ποιες προτεραιότητες διαμορφώνονται για εσάς;

«Δυστυχώς στο διάστημα της προηγούμενης διακυβέρνησης δεν υπήρξε τουριστική πολιτική, σχεδιασμός και συγκεκριμένη στρατηγική για την ανάπτυξη του τουρισμού. Επί δυόμισι χρόνια δεν πέρασε από το Κοινοβούλιο ούτε ένα αυτόνομο νομοθέτημα που να αφορά τον κλάδο. Το μόνο που είδαμε ήταν σκόρπιες, ευκαιριακές νομοθετικές πρωτοβουλίες στις λοιπές διατάξεις άσχετων νομοσχεδίων. Παράλληλα, σημαντικές αρμοδιότητες στο θεσμικό επίπεδο, όπως η διαχείριση πόρων του ΕΣΠΑ, μεταβιβάστηκαν στο υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα σημαντικό μέρος αυτών των πόρων, όπως για παράδειγμα οι προοριζόμενοι για τον εκσυγχρονισμό της τουριστικής υπηρεσίας, να μένουν “παγωμένοι”. Όλα αυτά σηματοδοτούν για εμάς μεγάλο όγκο εκκρεμοτήτων που είμαστε αποφασισμένοι να κλείσουμε άμεσα, χωρίς καθυστερήσεις».

Ποιες θα είναι οι αρμοδιότητες της Επιτροπής Διαχείρισης Κρίσεων, της οποίας την ενεργοποίηση προαναγγείλατε, και ποια θα είναι τα μέλη της;

«Καταρχήν να σας πω ότι η Επιτροπή αυτή έχει θεσμοθετηθεί από το Μάιο του 2010, σε συνέχεια των δραματικών επεισοδίων της Αθήνας. Απλώς δεν λειτούργησε ποτέ. Επί δυόμισι χρόνια, παρ’ όλο που η πόλωση και η βία κλιμακώνονταν στην πρωτεύουσα σε κάθε κινητοποίηση, δεν είχε ούτε ρόλο ούτε σαφείς αρμοδιότητες. Αυτό που λέμε εμείς είναι ότι η θετική εικόνα της χώρας, και της πρωτεύουσας, είναι ευθέως ανάλογη με την αξιοπιστία της στην τουριστική αγορά. Γι’ αυτό, στόχος μας είναι η Επιτροπή αυτή να λειτουργήσει άμεσα. Στη φάση που βρισκόμαστε, αναζητούμε συνέργειες σε επίπεδο υπουργείων για να μπορέσει να “δυναμώσει” και να είναι πιο αποτελεσματική στο έργο της: την “απόκρουση” των αρνητικών δημοσιευμάτων για τη χώρα και την προστασία της εικόνας της σε περιόδους κρίσης».

Για το πρώτο σκέλος έχει ξεκινήσει η καμπάνια True Greece, με στόχο τη διάδοση καλών ειδήσεων για την Ελλάδα προς το εξωτερικό. Θα τη συνεχίσετε και σε ποιους άξονες θα κινηθεί γενικότερα η στρατηγική του ΕΟΤ;

«Το Τrue Greece είναι μια προσπάθεια καταγραφής και προβολής βιωματικών εμπειριών που επιχειρεί να αποκαταστήσει την αλήθεια γύρω από την κρίση στην Ελλάδα. Δεν αρκεί όμως από μόνη της να ανατρέψει το αρνητικό κλίμα που έχει δημιουργηθεί. Χρειάζονται συντονισμένες ενέργειες σε πολλές κατευθύνσεις. Το παράδοξο στην τόσο κρίσιμη συγκυρία που βρισκόμαστε είναι ότι διανύουμε την τρίτη συνεχή χρονιά χωρίς καμία καμπάνια στο εξωτερικό. Εμείς θα προσπαθήσουμε με τα ελάχιστα μέσα που διαθέτουμε να επανατοποθετήσουμε την Ελλάδα στον τουριστικό χάρτη και να την κάνουμε ξανά ελκυστικό, σύγχρονο, ανταγωνιστικό προορισμό πρώτης επιλογής».

Προτεραιότητα, επομένως, θα είναι το rebranding της χώρας ή βαθιές αλλαγές σε επίπεδο υποδομών;

«Η εικόνα του προϊόντος και το περιεχόμενό του είναι δύο διαφορετικά αλλά αλληλένδετα στοιχεία. Η εικόνα προηγείται στη διαδικασία της ζήτησης. Η ποιότητα έπεται και είναι αυτή που επηρεάζει αν η ζήτηση μπορεί να έχει “βάθος” και συνέχεια. Γιατί ο επισκέπτης που έχει μείνει ικανοποιημένος από αυτό που προσφέρουμε, είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα ξαναέρθει. Αυτή η “αλυσίδα” επιβεβαιώνει ότι δεν μπορούμε να ρίξουμε το βάρος στην εικόνα χωρίς να έχουμε υποδομές και υπηρεσίες, όπως και το αντίθετο. Δεν έχει νόημα να βελτιώσουμε το προϊόν μας αφήνοντας την εικόνα της χώρας στη σημερινή της κατάσταση. ‘Αρα, τα βήματα που έχουμε να κάνουμε είναι παράλληλα. Το rebranding και η διαφήμιση θα γίνουν άμεσα και αναμένουμε να αναβαθμίσουν τη θέση μας στην τουριστική αγορά. Όμως στον ίδιο χρόνο θα αρχίσουμε να κλείνουμε μέτωπα σε ό,τι αφορά την ποιότητα του προϊόντος μας: τις υποδομές για ειδικές μορφές τουρισμού (π.χ. μαρίνες), την απλοποίηση της αδειοδότησης επενδύσεων για να προσφέρουμε μεγαλύτερη γκάμα επιλογών διαμονής και αναψυχής, τη βελτίωση των ακτοπλοϊκών, χερσαίων και αεροπορικών διασυνδέσεων, τον εκσυγχρονισμό της τουριστικής υπηρεσίας με αναβάθμιση της σχετικής εκπαίδευσης και κατάρτισης».

Ποιους «ποσοτικούς» στόχους θέτετε για την τρέχουσα τουριστική χρονιά; Είναι εφικτός στόχος οι 16 εκατ. αφίξεις και τι προσδοκάτε σε επίπεδο εσόδων;

«Προτιμώ να θέτω ποιοτικούς στόχους. Ειδικά τη φετινή χρονιά, που ξεκίνησε με δυσκολίες για τον τουρισμό μας, είναι εξαιρετικά επισφαλές να μιλάμε για νούμερα. Επιτρέψτε μου να πω όμως ότι η λογική –των ποιοτικών στόχων– είναι αυτή που επιλέγουμε ευρύτερα για να πορευτούμε στον τουρισμό. Δεν είναι τόσο ζητούμενο πόσο περισσότερες θα είναι οι αφίξεις, αλλά αν θα εισρεύσει ανάλογο εισόδημα και πόσες νέες θέσεις μπορεί να δημιουργήσει η αναθέρμανση της τουριστικής δραστηριότητας. Επιπλέον, αυτό που μας ενδιαφέρει είναι τα ικανοποιητικά αποτελέσματα να έχουν συνέχεια. Να οφείλονται στην επιτυχία της τουριστικής πολιτικής μας και όχι αποκλειστικά σε εξωγενείς παράγοντες».

Υπάρχουν συζητήσεις για μείωση του συντελεστή ΦΠΑ στην εστίαση. Η τουριστική κοινότητα πρέπει να αναμένει αποφάσεις που θα επηρεάσουν ακόμα και τη θερινή τουριστική περίοδο;

«Είναι εξαιρετικά σημαντικό ζήτημα η μείωση του συντελεστή, καθώς θα ρίξει το κόστος συνολικά του τουριστικού πακέτου, κάνοντάς το πιο ανταγωνιστικό. Ωστόσο, μιλάμε για ένα δημοσιονομικό εργαλείο και όχι για μια αμιγώς τουριστική πολιτική. Γι’ αυτό το λόγο δεν μπορούμε να δρομολογήσουμε μια τέτοια εξέλιξη αυτόνομα. Αυτό δεν ακυρώνει τη δέσμευσή μας. Είμαστε σε διαπραγμάτευση για τη μείωση του ΦΠΑ στην εστίαση».

Εντός του 2012 αεροπορικές εταιρίες ανακοίνωσαν ότι αποχωρούν από την Ελλάδα. Εξετάζονται μέτρα για να καταστούν τα ελληνικά αεροδρόμια, και ειδικά το «Ελευθέριος Βενιζέλος», ελκυστικά και ανταγωνιστικά;

«Αυτό που σκοπεύουμε να κάνουμε άμεσα, και το έχουμε ήδη αναγγείλει, είναι να καταρτίσουμε μια συγκροτημένη “στρατηγική αερομεταφορών”, που θα βελτιώνει την προσβασιμότητα των προορισμών και θα επανεξετάζει το ύψος του τέλους εκσυγχρονισμού των εγχώριων αεροδρομίων. Το έχω πει πολλές φορές και θα το επαναλάβω. Είναι αδιανόητο σε μια τόσο κρίσιμη στιγμή, που προσδοκάμε να εισρεύσουν έσοδα από τον τουρισμό, το “Ελ. Βενιζέλος” να είναι από τα ακριβότερα –άρα από τα λιγότερο ανταγωνιστικά– αεροδρόμια της Ευρώπης. Όπως επίσης είναι αδιανόητο, τη στιγμή που οι τουριστικές επιχειρήσεις ρίχνουν τις τιμές εις βάρος της κερδοφορίας τους, να μην υπάρχει πρόβλεψη για εξορθολογισμό των τελών στα αεροδρόμια».

Η ελληνική κρουαζιέρα όλο και αποδυναμώνεται ως προορισμός homeporting, ενώ το ελληνικό yachting βρίσκεται σε οριακό σημείο. Ποιες κινήσεις περιλαμβάνει ο σχεδιασμός σας για το θαλάσσιο τουρισμό;

«Πράγματι, τα πράγματα δεν είναι όπως θα θέλαμε στο θαλάσσιο τουρισμό. Υπάρχει προοπτική να βελτιωθούν με την ολική άρση του καμποτάζ, που άργησε αλλά τελικά “πέρασε” δικαιώνοντας τις διεκδικήσεις μας δύο ετών στο θέμα αυτό. Σαφώς, αυτό δεν φτάνει. Χρειάζεται ακόμα να αναβαθμιστούν περισσότερα λιμάνια εκτός του Πειραιά, έτσι ώστε να μπορέσουν να αποτελέσουν λιμάνια homeporting, να δημιουργηθούν νέες μαρίνες και να ενταχθούν πολλές από τις ήδη υπάρχουσες σε ενιαίο, σύγχρονο κανονιστικό πλαίσιο. Είναι παράδοξο να παραχωρούμε μεγάλα μερίδια θαλάσσιου τουρισμού σε γειτονικές χώρες με μικρότερη ακτογραμμή και λιγότερους παραθαλάσσιους προορισμούς του επιπέδου των νησιών μας. Ο θαλάσσιος τουρισμός θα έπρεπε να είναι το πιο δυνατό συγκριτικό μας πλεονέκτημα και θα κάνουμε ό,τι μπορούμε, όσο το δυνατόν πιο άμεσα, για να γίνει».

Αυτόνομος σχεδιασμός για την Αθήνα

Πώς μπορεί να ανατραπεί η καθοδική πορεία που ακολουθεί η Αθήνα ως τουριστικός προορισμός την τελευταία 4ετία;

«Η εικόνα της Αθήνας αντανακλά στην εικόνα ολόκληρης της Ελλάδας. Παράλληλα με την εθνική πολιτική για τον τουρισμό, θα καταρτίσουμε αυτόνομο σχεδιασμό για την Αθήνα. Ένα σχέδιο πολλών επιπέδων, που θα κλείνει τα πολλαπλά μέτωπα: την εγκληματικότητα και την ανασφάλεια, το παρεμπόριο, την αστική υποβάθμιση, τις διαδηλώσεις, την υπολειτουργία μνημείων και μουσείων, και πολλά ακόμα. Επιτρέψτε μου να σταθώ σε έναν παράγοντα που θεωρώ ότι έχει πολύ μεγάλη σημασία, την κοινωνική ειρήνη. Είναι άτοπο να μιλάμε για βελτίωση της εικόνας και της φήμης της Αθήνας στην τουριστική αγορά, όσες ενέργειες και αν κάνουμε εμείς ως κυβέρνηση, εάν δεν υπάρχουν συνθήκες κοινωνικής ειρήνης και ομαλότητας στην πόλη. Δεν είναι μόνο οι απώλειες κρατήσεων και εισοδήματος που έπονται κάθε επεισοδιακής διαδήλωσης ένα δυσβάσταχτο βάρος για την οικονομική ζωή της πόλης. Είναι η εθνική μας αξιοπρέπεια και περηφάνια. Οι εικόνες της Αθήνας που καίγεται, των βανδαλισμών και των σπασμένων καταστημάτων κάνουν κακό στη χώρα συνολικά. Αυτό πρέπει να γίνει κατανοητό από όλους. Ο τουρισμός είναι για την Ελλάδα εθνική υπόθεση. Όλοι έχουμε ευθύνη να τον προστατέψουμε και να διασφαλίσουμε την ανάπτυξή του».