Επιμέλεια ρεπορτάζ: Αντώνης Ζήβας
Νέα στοιχεία για τη φονική έκρηξη στο εργοστάσιο Βιολάντα αναδεικνύονται μέσα από τις καταθέσεις που συγκέντρωσε η Πυροσβεστική σύμφωνα με δημοσίευμα του iEidiseis.
Οι μαρτυρίες φωτίζουν σοβαρά ερωτήματα τόσο για τις προειδοποιήσεις που, όπως προκύπτει, δεν εισακούστηκαν σχετικά με έντονες οσμές, όσο και για το υπόγειο του εργοστασίου, το οποίο ενώ αρχικά παρουσιαζόταν ως χώρος χωρίς «λειτουργική αξία», τελικά φαίνεται πως διέθετε ρεύμα και εξοπλισμό.
Αν επιβεβαιωθούν όλα όσα προκύπτουν από τις μαρτυρίες των εργαζομένων, τότε δεν μιλάμε απλώς για ένα «βιομηχανικό ατύχημα», αλλά για ένα καθαρό εργοδοτικό έγκλημα: για μια αλυσίδα παραλείψεων, αγνοημένων προειδοποιήσεων και επικίνδυνων πρακτικών που έστρωσαν τον δρόμο προς τη φονική έκρηξη στη Βιολάντα, με ανθρώπινες ζωές να πληρώνουν το τίμημα.
Από τα στοιχεία προκύπτει ότι υπήρξαν επανειλημμένες αναφορές για περίεργες μυρωδιές, κυρίως στο μπάνιο και στη λάντζα, κοντά στο ζυμωτήριο. Ο υπεύθυνος της νυχτερινής βάρδιας κατέθεσε σχετικά στην Πυροσβεστική:
«Συγκεκριμένα μου είχε αναφερθεί χωρίς να θυμάμαι τον αριθμό των ατόμων που μου το είχαν αναφέρει και ποιοι ήταν ότι αντιλαμβάνονταν μια περίεργη μυρωδιά χωρίς να μπορούν να την προσδιορίσουν. Σπάνια καμιά φορά στη λάντζα είχα αντιληφθεί και εγώ αυτή τη μυρωδιά. Το ανέφερα στα στελέχη της επιχείρησης. Τη συγκεκριμένη μυρωδιά την αντιλαμβανόμουνα εγώ παροδικά για διάστημα ενός μήνα. Μετά τις αναφορές που έκανα μου έλεγαν ότι δεν ήταν κάτι το ανησυχητικό και οφειλόταν στο γεγονός της πλήρωσης καυσίμου στις δεξαμενές και μερικές φορές ότι έφταιγε το πλυντήριο που βρισκόταν στο χώρο της λάντζας».
«Είχα ρωτήσει τον ιδιοκτήτη για το υπόγειο»
Αναφορές στο υπόγειο του εργοστασίου έκανε και ο πολιτικός μηχανικός που είχε εμπλακεί κατά καιρούς στην έκδοση οικοδομικών αδειών, τονίζοντας ότι είχε ζητήσει διευκρινίσεις για τη χρήση του χώρου:
«Το κτίριο κατασκευάστηκε το 2007. Γνώριζα ότι υπήρχε κάποιος υπόγειος χώρος στον οποίο δεν είχα πρόσβαση και δεν ήξερα τις διαστάσεις. Ρώτησα αν χρειάζεται να τακτοποιηθεί πολεοδομικά και μου ανέφεραν ότι είναι χώρος που έμεινε αμπάζωτος κατά την κατασκευή του εργοστασίου και ο οποίος χώρος δεν είχε καμία λειτουργική αξία οπότε θα έμενε κλειστός. Την ερώτηση την είχα κάνει στον ιδιοκτήτη του εργοστασίου. Για το κατά πόσο υπήρχε στο υπόγειο κάποια ηλεκτρολογική εγκατάσταση, ρώτησα για αυτό διευθυντικό στέλεχος και μου αναφέρθηκε ότι δεν υπήρχε καν ηλεκτρολογική εγκατάσταση στο συγκεκριμένο χώρο».
Ο προϊστάμενος παραγωγής
Την εικόνα αυτή συμπλήρωσε ο προϊστάμενος παραγωγής του εργοστασίου, ο οποίος ανέφερε ότι στο υπόγειο υπήρχε πιεστικό μηχάνημα συνδεδεμένο με το ηλεκτρικό δίκτυο, ενώ αναφέρθηκε και σε περιστατικό δυσάρεστης οσμής:
«Ναι υπήρξε περίπτωση που εργαζόμενος μου ανέφερε οσμή δυσάρεστη τύπου ψαρίλας η οποία παραπέμπει σε ανάπτυξη θερμοκρασίας μοτέρ ή μειωτήρα το οποίο όντως του επιβεβαίωσα την οσμή που μου περιέγραψε και αμέσως αποκαταστήσαμε τη βλάβη. Δεν μου είχε αναφερθεί ποτέ από εργαζόμενο οσμή προπανίου-υγραερίου Εγώ κινούμαι σε όλα τα κτίρια και εάν είχα αντιληφθεί παρουσία υγραερίου-προπανίου θα είχα ενημερώσει τους τεχνικούς.
Το υπόγειο μπορεί να περιείχε άχρηστα υλικά συσκευασίας, κάποια κοιλοδοκός, λαμαρίνες, επιτοίχια μεταλλικά πλαίσια, δεν ήταν προσβάσιμη η αποθήκη σε όλους. Υπήρχε και ένα μηχάνημα τύπου πιεστικού με φίλτρα που καθάριζε το νερό και έδινε με πίεση το νερό σε όλες τις εγκαταστάσεις. Ήταν συνδεδεμένο στο ρεύμα και οι αρμόδιοι για το χειρισμό του ήταν ο υδραυλικός και υποθέτω ότι εκεί θα πήγαινε μόνο ο υδραυλικός».
Ο εφιάλτης της έκρηξης
Εργαζόμενος που βρισκόταν στο εργοστάσιο τη στιγμή της έκρηξης περιέγραψε τον τρόμο που έζησε, αλλά και τις επαναλαμβανόμενες οσμές που είχε αντιληφθεί τον τελευταίο μήνα:
«Μόλις είχαμε τελειώσει τα διαλείμματα ολονών πιάσαμε τα πόστα μας. Μετά από λίγο άκουσα έναν πολύ δυνατό κρότο, έπεσε το ρεύμα, έσβησαν τα πάντα και άρχισαν να πετάγονται πάνελ από παντού. Έπεσα κάτω μάλλον από το ωστικό κύμα και αντιλήφθηκα να υπάρχουν γύρω μου διάφορα αντικείμενα. Στο σημείο ήμασταν τρεις γυναίκες. Εγώ, η Χρύσα και η Ελένη . Η Ελένη με φώναζε αρχικά αν ακούω και στη συνέχεια αν είμαι καλά. Μετά ήρθε προς τος μέρος μου μπουσουλώντας και μαζί με την ίδια και με τη Χρύσα κατευθυνθήκαμε προς την κεντρική έξοδο. Περίπου 4-5 φορές τον τελευταίο μήνα στη βραδινή βάρδιά μου μύριζα έντονη οσμή, διαφορετική από την προηγούμενη αλλά και πάλι μου έμοιαζε με αέριο στη λάντζα και στην τουαλέτα αλλά δεν το ανέφερα σε κάποιον, επειδή όμως ήταν πολύ έντονο πιστεύω το αντιλήφθηκαν όλοι».
Προηγούμενες μικρές φωτιές
Τέλος, άλλος εργαζόμενος μίλησε για δύο περιστατικά φωτιάς στο παρελθόν που δεν πήραν μεγάλες διαστάσεις:
«Ναι έχει ξανά προκληθεί στο ίδιο κτίριο και ήμουν παρών στην πρωινή βάρδια αλλά ήταν μικρής έκτασης και την είχε σβήσει ο υπεύθυνος πρωινής βάρδιας, χωρίς να έρθει η πυροσβεστική. Από ότι είχα ακούσει κάποια λαμαρίνα κόλλησε με αποτέλεσμα να συσσωρευτούν μπισκότα και να προκληθεί μικρής έκτασης φωτιά που έσβησε με πυροσβεστήρα. Επίσης είχε γίνει και μία άλλη φωτιά στο απέναντι κτίριο και είχε έρθει και η πυροσβεστική αλλά την είχαμε σβήσει εμείς πριν την άφιξη της Πυροσβεστικής».
