Αμερικανός καρδιολόγος: Η μόνη ομάδα με ανθεκτικότητα στον COVID ήταν οι καπνιστές

Έντονες συζητήσεις προκαλούν οι πρόσφατες δημόσιες τοποθετήσεις του Αμερικανού καρδιολόγου Πίτερ ΜακΚάλοου, ο οποίος κατά τη διάρκεια συνέντευξής του σε διαδικτυακή εκπομπή υποστήριξε ότι οι καπνιστές εμφάνισαν ιδιότυπη ανθεκτικότητα απέναντι στον κορονοϊό.

Η παρέμβασή του αυτή έρχεται να ανακινήσει μια παλαιότερη επιστημονική διαμάχη που είχε απασχολήσει τους ερευνητές στα πρώτα στάδια της πανδημίας.

Ο ισχυρισμός για τον ρόλο της νικοτίνης

Μιλώντας στο podcast του κωμικού Θίο Βον, ο ΜακΚάλοου κλήθηκε να απαντήσει αν υπήρξε συγκεκριμένη κατηγορία ενηλίκων που διατήρησε φυσική άμυνα απέναντι στον SARS-CoV-2. Ο ίδιος απέδωσε αυτό το χαρακτηριστικό στους συστηματικούς καπνιστές, ισχυριζόμενος ότι η παρουσία νικοτίνης στον οργανισμό μπορεί να παρεμποδίσει τη δράση της πρωτεΐνης-ακίδας του ιού, περιορίζοντας τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων.

 «Μπλοκάρει την πρωτεΐνη ακίδα»

Στον διάλογο που εξελίσσεται ταχύτατα σε επίκεντρο έντονων συζητήσεων, ο McCullough εξήγησε τον μηχανισμό που —κατά την εκτίμησή του— προστάτευσε όσους κατανάλωναν συστηματικά καπνό:

«Υπάρχει μία ομάδα ενηλίκων. Θα γελάσετε: Οι καπνιστές. Πέρασαν πολύ ήπιες περιπτώσεις και δεν παθαίνουν Long COVID», ανέφερε κατηγορηματικά.

Εξηγώντας το «γιατί», σημείωσε: «Επειδή οι καπνιστές διατηρούν ένα σταθερό επίπεδο νικοτίνης στην κυκλοφορία του αίματος. Το κάπνισμα και η νικοτίνη μπλοκάρουν την πρωτεΐνη ακίδα (spike protein). Είναι εκπληκτικό. Προσωπικά πίστευα στην αρχή ότι οι καπνιστές θα ήταν οι πρώτοι που θα κατέρρεαν».

Τσιρότα νικοτίνης κατά του Long COVID

Η συζήτηση προχώρησε ακόμη περισσότερο, με τον McCullough να προτείνει τη χρήση επιθεμάτων (τσιρότων) νικοτίνης ως θεραπευτικό εργαλείο για όσους ταλαιπωρούνται από μακροχρόνια συμπτώματα (Long COVID).

«Θεωρώ ότι είναι εξαιρετική ιδέα αν κάποιος έχει Long COVID», δήλωσε, αποσυνδέοντας τη νικοτίνη ως ουσία από τις καταστροφικές συνέπειες της πίσσας και των τοξικών ουσιών της καύσης του τσιγάρου:

Χαρακτήρισε τη νικοτίνη νοοτροπικό (nootropic), δηλαδή ουσία που ενισχύει τις εγκεφαλικές και γνωστικές λειτουργίες.

Τόνισε ότι «είναι εθιστική, αλλά δεν είναι επιβλαβής για το ανθρώπινο σώμα από μόνη της», υποστηρίζοντας πως τα διαδερμικά τσιρότα νικοτίνης είναι απολύτως ασφαλή για στοχευμένη χρήση.

Η επιστημονική διάσταση και τα δεδομένα

Παρά το γεγονός ότι ορισμένες αρχικές παρατηρήσεις το 2020 είχαν καταγράψει χαμηλότερα ποσοστά καπνιστών μεταξύ των νοσηλευόμενων ασθενών, η παγκόσμια ιατρική κοινότητα και διεθνείς οργανισμοί υγείας έχουν καταλήξει σε διαφορετικά συμπεράσματα.

Κάποιες μεταγενέστερες επιδημιολογικές μελέτες έδειξαν ότι το κάπνισμα όχι μόνο δεν προσφέρει προστασία, αλλά αντίθετα επιβαρύνει το αναπνευστικό σύστημα και αυξάνει σημαντικά την πιθανότητα σοβαρών επιπλοκών σε περίπτωση νόσησης.

Αν και οι επίσημοι διεθνείς οργανισμοί υγείας (ΠΟΥ, CDC) προειδοποιούσαν εξαρχής ότι η χρόνια βλάβη στους πνεύμονες από το κάπνισμα αποτελεί σοβαρό παράγοντα κινδύνου για βαριά πνευμονία, η επιστημονική υπόθεση για τον ρόλο της νικοτίνης δεν είναι καινούργια.

Ήδη από την άνοιξη του 2020, ομάδα Γάλλων νευροβιολόγων και κλινικών γιατρών στο νοσοκομείο Pitié-Salpêtrière του Παρισιού (υπό τον καθηγητή Jean-Pierre Changeux) είχε διαπιστώσει ότι το ποσοστό των ενεργών καπνιστών ανάμεσα στους νοσηλευόμενους ασθενείς με COVID-19 ήταν στατιστικά συντριπτικά χαμηλότερο από το ποσοστό των καπνιστών στον γενικό πληθυσμό.

Η θεωρία που διατυπώθηκε τότε υποστήριζε ότι η νικοτίνη δεσμεύεται στους νικοτινικούς υποδοχείς ακετυλοχολίνης (nAChRs), εμποδίζοντας την πρωτεΐνη ακίδα του ιού να προσδεθεί και να πυροδοτήσει την ανεξέλεγκτη φλεγμονώδη καταιγίδα στο νευρικό και αναπνευστικό σύστημα.

Η τοποθέτηση του McCullough φέρνει ξανά στο προσκήνιο μια υπόθεση που είχε μπει στο περιθώριο της δημόσιας συζήτησης, επαναφέροντας το ερώτημα για το κατά πόσο η καθαρή νικοτίνη μπορεί να λειτουργήσει ως ασπίδα απέναντι στις επιπλοκές του ιού.