Καταρρέουν οι διαπραγματεύσεις μεταξύ ΗΠΑ-Ιράν

Ο πρωθυπουργός του Πακιστάν, Σεμπάζ Σαρίφ, συνομίλησε τηλεφωνικά με τον Ιρανό πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν και τον διαβεβαίωσε ότι το Ισλαμαμπάντ «θα συνεχίσει τις ειλικρινείς και αδιάβλητες προσπάθειές του για την προώθηση της ειρήνης και της ασφάλειας στην περιοχή», σύμφωνα με το γραφείο του πρωθυπουργού.

Σε ανάρτησή του στο X, ο Σαρίφ εξέφρασε την εκτίμησή του για την απόφαση του Ιράν να στείλει στο Ισλαμαμπάντ υψηλού επιπέδου αντιπροσωπεία με επικεφαλής τον υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί, για συνομιλίες με στόχο τον τερματισμό του πολέμου.

Η ιρανική αντιπροσωπεία αναχώρησε από το Ισλαμαμπάντ το Σάββατο (25/04) και έφτασε στο Μουσκάτ του Ομάν για περαιτέρω περιφερειακές συνομιλίες. Ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ και ο γαμπρός του Τραμπ, Τζάρετ Κούσνερ, αναμενόταν να ταξιδέψουν στο Ισλαμαμπάντ το Σάββατο, αλλά ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ακύρωσε το ταξίδι τους την τελευταία στιγμή.

Had a warm and constructive telephone exchange this evening with my brother, President Masoud Pezeshkian, on the evolving regional situation.

I appreciated Iran’s continued engagement, including the high-level delegation to Islamabad led by Foreign Minister Abbas Araghchi, whom…

— Shehbaz Sharif (@CMShehbaz) April 25, 2026

Ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι το Ιράν «πρόσφερε πολλά, αλλά όχι αρκετά», αφότου ανακοίνωσε ότι δεν θα έστελνε πλέον αντιπροσωπεία στο Πακιστάν για έναν ακόμη γύρο συνομιλιών αυτό το Σαββατοκύριακο με στόχο την επίτευξη συμφωνίας.

Ισχυρίστηκε ότι έλαβε μια καλύτερη πρόταση από το Ιράν λίγα λεπτά μετά την ακύρωση.

«Μας έδωσαν ένα έγγραφο που θα έπρεπε να ήταν καλύτερο, και αμέσως μόλις ακύρωσα το ταξίδι, μέσα σε 10 λεπτά, λάβαμε ένα νέο έγγραφο που ήταν πολύ καλύτερο», δήλωσε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους στο Air Force One.

Όταν πιέστηκε από τον Κιτ Μάχερ του CNN για περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με το τι προσφέρθηκε, ο Τραμπ είπε: «Προσέφεραν πολλά, αλλά όχι αρκετά».

Οι Φρουροί της Επανάστασης του Ιράν δήλωσαν ότι ο έλεγχος των Στενών του Ορμούζ, στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδός για τον παγκόσμιο εφοδιασμό με πετρέλαιο και φυσικό αέριο, αποτελεί την καθοριστική στρατηγική της Τεχεράνης στη σύγκρουσή της με τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Ο έλεγχος των Στενών του Ορμούζ και η διατήρηση του αποτρεπτικού αποτελέσματος που προκύπτει για την Αμερική και τους υποστηρικτές του Λευκού Οίκου στην περιοχή είναι η καθοριστική στρατηγική της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν, δήλωσαν οι Φρουροί σε ανακοίνωση που δημοσιεύτηκε στο επίσημο κανάλι τους στο Telegram.

Ο Τραμπ είπε ακόμη ότι οι ΗΠΑ είναι πρόθυμες να συνομιλήσουν με «όποιον έχει τα ηνία» στο Ιράν, προσθέτοντας ότι «μπορούν να μας καλέσουν όποτε θέλουν».

«Θα συνεργαστώ με όποιον χρειαστεί, αλλά δεν υπάρχει λόγος να περιμένουμε δύο μέρες, να ταξιδεύουν οι άνθρωποι για 16, 17 ώρες, και δεν θα το κάνουμε με αυτόν τον τρόπο», πρόσθεσε.

Ο Τραμπ δήλωσε ότι η απόφαση να ακυρωθεί το ταξίδι των απεσταλμένων του στο Ισλαμαμπάντ οφείλεται στο «υπερβολικό ταξίδι», προσθέτοντας ότι οι ΗΠΑ έχουν «όλα τα χαρτιά».

Λέει ότι «τίποτα δεν έχει αλλάξει τις τελευταίες ημέρες» και ότι η αμερικανική αντιπροσωπεία δεν επρόκειτο να ταξιδέψει τόσο μακριά «χωρίς σχέδιο».

«Πάρα πολύ ταξίδι, διαρκεί πολύ, είναι πολύ ακριβό. Είμαι άνθρωπος που προσέχει πολύ τα έξοδα», πρόσθεσε.

Ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Σεχμπάζ Σαρίφ δήλωσε σήμερα ότι μίλησε με τον Ιρανό πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν για την εξελισσόμενη κατάσταση στην περιοχή.

“Το Πακιστάν παραμένει προσηλωμένο να υπηρετεί ως έντιμος και ειλικρινής διαμεσολαβητής και να εργάζεται ακατάπαυστα για την προώθηση της βιώσιμης ειρήνης και της διαρκούς σταθερότητας στην περιοχή”, έγραψε ο Σαρίφ σε ανάρτηση στην πλατφόρμα X.

Ένα ηλεκτρονικό μήνυμα του αμερικανικού Πενταγώνου που διέρρευσε και είδε το φως της δημοσιότητας από το πρακτορείο Reuters την Παρασκευή (24/4), προτείνει μέτρα ώστε οι ΗΠΑ να τιμωρήσουν συμμάχους που πιστεύουν ότι δεν υποστήριξαν την εκστρατεία ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν. Το μέιλ μάλιστα ανέφερε ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να επιδιώξουν την αναστολή της συμμετοχής της Ισπανίας στο ΝΑΤΟ λόγω της στάσης της.

Στην πραγματικότητα, δεν υπάρχει καμία διάταξη στις συνθήκες του ΝΑΤΟ για την αποβολή μιας χώρας-μέλους. Και οποιαδήποτε απόφαση που θα απέκλειε την Ισπανία από βασικούς πολιτικούς ή στρατιωτικούς ρόλους στο ΝΑΤΟ, που επίσης αναφέρεται επίσης στο μήνυμα ως πιθανή τιμωρία, θα πρέπει να ληφθεί ομόφωνα από όλα τα μέλη του ΝΑΤΟ.

Στην πρόσφατη σύνοδο κορυφής της ΕΕ στην Κύπρο, οι Ευρωπαίοι ηγέτες χωρών που παράλληλα είναι μέλη του ΝΑΤΟ, έσπευσαν να υπερασπιστούν την Ισπανία.

Ο Ολλανδός πρωθυπουργός Ρομπ Γέτεν δήλωσε ότι κατηγορηματικά ότι η Ισπανία ήταν και θα παραμείνει πλήρες μέλος του ΝΑΤΟ, προσθέτοντας ότι οι ευρωπαϊκές χώρες κάνουν αυτή τη στιγμή πολλά για να ενισχύσουν το ΝΑΤΟ και αυτό είναι επίσης προς το συμφέρον της Αμερικής. Στον ίδιο τόνο, ένας υψηλόβαθμος Γερμανός αξιωματούχος δήλωσε «η Ισπανία είναι μέλος του ΝΑΤΟ και δεν βλέπω κανένα λόγο για τον οποίο αυτό θα έπρεπε να αλλάξει».

Η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι – που κάποτε θεωρούνταν από τους πιστούς υποστηρικτές του Τραμπ στην Ευρώπη – επέκρινε επίσης την ένταση μεταξύ Ουάσινγκτον και Μαδρίτης ως «καθόλου θετική». Η κοινή γνώμη στην Ιταλία, όπως και σε όλη την Ευρώπη, έχει στραφεί μαζικά εναντίον του σημερινού ενοίκου του Λευκού Οίκου. Η Μελόνι αισθάνεται πλέον αναγκασμένη να πάρει θέση εναντίον του άλλοτε καλύτερού της φίλου, προκαλώντας την οργή του.

Η Μελόνι αρνήθηκε να παραχωρήσει άδεια στις ΗΠΑ να χρησιμοποιήσουν την αεροπορική βάση Σιγκονέλα της Σικελίας για στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν, ενώ παράλληλα χαρακτήρισε τα πρόσφατα υποτιμητικά σχόλια του Τραμπ για τον Πάπα ως «απαράδεκτα».

Ο Αμερικανός ηγέτης, ο οποίος παλαιότερα θεωρούσε τη Μελόνι «μία από τους πραγματικούς ηγέτες του κόσμου», της επιτέθηκε κατά πρόσωπο και δήλωσε σε ιταλική εφημερίδα ότι «απαράδεκτη είναι η ίδια» και ότι «πλέον δεν είναι το ίδιο άτομο».

Η οργή του Τραμπ

Για τη στάση της Ισπανίας, ο Τραμπ εμφανίζεται εξοργισμένος. Ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ εξαρχής εξέφρασε την έντονη αντίθεσή του στις αμερικανο-ισραηλινές επιθέσεις στο Ιράν, χαρακτηρίζοντάς τες παράνομες βάσει του διεθνούς δικαίου. Αρνήθηκε στις αμερικανικές δυνάμεις την άδεια να χρησιμοποιήσουν κοινές αμερικανο-ισπανικές στρατιωτικές βάσεις στην Ισπανία για επιχειρήσεις κατά του Ιράν.

Αυτό οδήγησε σε απειλές – που δεν έχουν τεθεί σε ισχύ ακόμη – για αμερικανικές εμπορικές κυρώσεις. Η Ισπανία είχε ήδη προηγουμένως προκαλέσει την ενόχληση της Ουάσινγκτον, ως το μόνο μέλος του ΝΑΤΟ που αρνήθηκε το αίτημα του προέδρου των ΗΠΑ να αυξήσει τις αμυντικές δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ.

«Το ΝΑΤΟ δεν διοικείται από τις ΗΠΑ»

Η επιστολή προδίδει μια «θεμελιώδη παρεξήγηση» της κυβέρνηση Τραμπ σχετικά με το τι κάνει και τι είναι το ΝΑΤΟ, λέει η Καμίλ Γκράντε, πρώην Βοηθός Γενική Γραμματέας του ΝΑΤΟ για Αμυντικές Επενδύσεις και νυν Γενική Γραμματέας της ASD Europe (Ένωση Αεροδιαστημικής, Ασφάλειας και Αμυντικών Βιομηχανιών για την Ευρώπη).

«Είναι οι Ευρωπαίοι επαρκώς ευθυγραμμισμένοι με τις ΗΠΑ, σύμφωνα με τα γούστα του Τραμπ;» – αυτό είναι το λάθος ερώτημα που θέτει η Ουάσινγκτον, σύμφωνα με την Γκράντε. «Η αμυντική συμμαχία βασίζεται στη συναίνεση και δεν διοικείται από τις Ηνωμένες Πολιτείες».

Σε ακόμη πιο έντονο ύφος, ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν κατηγόρησε τον Τραμπ ότι υποβαθμίζει το ΝΑΤΟ υπονομεύοντας διαρκώς τη συμμαχία με δημόσιες δηλώσεις του.

Σε πολλές πρόσφατες δηλώσεις του, ο Αμερικανός πρόεδρος αρέσκεται να αποκαλεί το ΝΑΤΟ «χάρτινη τίγρη» και επανειλημμένα έχει απειλήσει ότι θα αποχωρήσει από την αμυντική συμμαχία.

Αυτές οι δημόσιες επιδείξεις διχασμού είναι διαβρωτικές και ενδεχομένως βαθιά καταστροφικές από αμυντικής άποψης για την Ευρώπη.

Στη σύνοδο κορυφής της ΕΕ στην Κύπρο, οι Ευρωπαίοι ήταν αρκετά ανήσυχοι ώστε να θέλουν να διερευνήσουν μια κάποτε ελάχιστα γνωστή ρήτρα της συνθήκης της ΕΕ: το άρθρο 42.7 περί αμοιβαίας άμυνας. Ορισμένοι ηγέτες αναρωτιούνται αν θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί εφόσον το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ αποδειχθεί κενό γράμμα, τουλάχιστον για όσο διάστημα ο Τραμπ είναι πρόεδρος.

Πηγή: BBC

Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε σήμερα ότι «κανείς δεν ξέρει ποιος είναι επικεφαλής» στο Ιράν, αφότου ακύρωσε το ταξίδι του ειδικού του απεσταλμένου Στιβ Γουίτκοφ και του γαμπρού του Τζάρεντ Κούσνερ στο Ισλαμαμπάντ για συνομιλίες με την Τεχεράνη, επικαλούμενος «τεράστια σύγχυση στην ιρανική ηγεσία».

«Υπάρχουν τεράστιες εσωτερικές διαμάχες και μεγάλη σύγχυση εντός της ‘ηγεσίας’ τους. Κανείς δεν ξέρει ποιος είναι επικεφαλής, ούτε αυτοί οι ίδιοι», έγραψε ο πρόεδρος των ΗΠΑ στο Truth Social, τη δική του πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης.

«Πάρα πολύς χρόνος σπαταλήθηκε σε ταξίδια, πάρα πολλή δουλειά! Εκτός αυτού, υπάρχει τεράστια εσωτερική διαμάχη και σύγχυση εντός της ‘ηγεσίας’ τους. Κανείς δεν ξέρει ποιος είναι επικεφαλής, ούτε αυτοί οι ίδιοι. Επίσης, εμείς έχουμε όλα τα χαρτιά, αυτοί δεν έχουν κανένα! Αν θέλουν να μιλήσουν, το μόνο που έχουν να κάνουν είναι να τηλεφωνήσουν!!!», έγραψε.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε σήμερα (25/04) ότι η ακύρωση του ταξιδιού των απεσταλμένων του στο Πακιστάν δεν σημαίνει επανέναρξη του πολέμου κατά του Ιράν.

«Δεν βλέπω το νόημα να τους κάνω να πάρουν μια πτήση 18 ωρών στην παρούσα κατάσταση (των διαπραγματεύσεων). Είναι υπερβολικά μακριά. Μπορούμε να τα καταφέρουμε εξίσου καλά τηλεφωνικά», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος σε δημοσιογράφο του Axios, ο οποίος είπε ότι μίλησε μαζί του τηλεφωνικά.

Όταν ρωτήθηκε αν αυτό σημαίνει ότι θα ξαναρχίσει τον πόλεμο, ο Τραμπ απάντησε: «Όχι. Δεν σημαίνει αυτό. Δεν το έχουμε σκεφτεί ακόμα», σύμφωνα με την ίδια πηγή.

«Είπα στους συνεργάτες μου πριν από λίγο καθώς ετοιμάζονταν να φύγουν: Όχι, δεν θα κάνετε μια πτήση 18 ωρών για να πάτε εκεί», δήλωσε ο Τραμπ σε μια δημοσιογράφο του δικτύου Fox News.

Ο Αμερικανός πρόεδρος Τραμπ δήλωσε επίσης ότι οι Ιρανοί μπορούν να του τηλεφωνήσουν όποτε θέλουν μετά την ακύρωση του προγραμματισμένου ταξιδιού των Τζάρεντ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ στο Ισλαμαμπάντ.

«Οι Ιρανοί μπορούν να μας καλέσουν εάν θέλουν, όποτε θέλουν» τόνισε χαρακτηριστικά, σε τηλεφωνικές συνομιλίες που είχε με τα μέσα ενημέρωσης Axios και Fox News.

Νωρίτερα ο Πρόεδρος των ΗΠΑ δήλωσε ότι δεν είναι σαφές ποιος κυβερνά το Ιράν.

«Υπάρχει τεράστια εσωτερική διαμάχη και σύγχυση εντός της «ηγεσίας» τους. Κανείς δεν ξέρει ποιος είναι επικεφαλής, συμπεριλαμβανομένων και των ίδιων», δήλωσε ο Τραμπ στην πλατφόρμα του Truth Social.

Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε το Σάββατο (25/04) ότι μένει να δούμε αν οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι «πραγματικά σοβαρές» όσον αφορά τη διπλωματία, αφού ολοκλήρωσε την επίσκεψή του στο Πακιστάν, όπου συναντήθηκε με υψηλόβαθμους αξιωματούχους.

Σε ανάρτησή του στο X μετά την αναχώρησή του από το Ισλαμαμπάντ, ο Αραγτσί δήλωσε ότι «μεταβίβασε τη θέση του Ιράν σχετικά με ένα εφαρμόσιμο πλαίσιο για τον οριστικό τερματισμό του πολέμου», αλλά ότι «περιμένει να δει αν οι ΗΠΑ είναι πραγματικά σοβαρές όσον αφορά τη διπλωματία».

Στο Ισραήλ, στρατιωτικές και μυστικές υπηρεσίες έχουν ήδη καταθέσει επιχειρησιακά σχέδια στην πολιτική ηγεσία, η οποία, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, εξετάζει χρονικό ορίζοντα επιστροφής στο πεδίο των επιχειρήσεων, χωρίς να έχει ληφθεί τελική απόφαση.

Ιδιαίτερο βάρος δίνεται και στις πολιτικές εξελίξεις, καθώς ισραηλινά ΜΜΕ κάνουν λόγο για πιθανή συνάντηση στις 11 Μαΐου στον Λευκό Οίκο μεταξύ του πρωθυπουργού του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου και του Λιβανέζου προέδρου Ζοζέφ Αούν.

Η συνάντηση, εφόσον πραγματοποιηθεί, εκτιμάται ότι θα αποτελέσει κρίσιμο διπλωματικό σταυροδρόμι, καθώς επιχειρείται – μέσω και τρίτων χωρών – η διαχείριση της έντασης και η απομόνωση της Χεζμπολάχ από τον πολιτικό άξονα Τελ Αβίβ-Βηρυτού.

Ωστόσο, όπως επισημαίνεται, η κατάσταση παραμένει διπλή: από τη μία το πεδίο με συνεχείς κατηγορίες για παραβιάσεις της εκεχειρίας και από την άλλη η δύσκολη πολιτική εξίσωση που διαμορφώνεται στην περιοχή, χωρίς σαφές σημάδι αποκλιμάκωσης.

Το Ιράν επιδιώκει να αλλάξει τις συνθήκες ελέγχου στα Στενά του Ορμούζ, επιβάλλοντας νέους κανόνες αλλά και τέλη διέλευσης στα πλοία που θα διέρχονται από αυτό, όπως επισημαίνει στην απεσταλμένη του ΕΡΤnews στο Ιράν, Κάτια Αντωνιάδη, ο επικεφαλής του Εθνικού Συμβουλίου Ασφαλείας του ιρανικού Κοινοβουλίου.

Συγκεκριμένα ο Εϊμπραχίμ Αζίζι, δήλωσε: «Οι Αμερικανοί θα πρέπει να είναι βέβαιοι και να κατανοήσουν ότι έχουμε αλλάξει τις συνθήκες του Στενού του Ορμούζ και θα το χρησιμοποιήσουμε ως μοναδική ευκαιρία. Δεν θα επιτρέψουμε ελεύθερη και άναρχη διέλευση μέσω αυτού του στενού χωρίς τους κανόνες μας και χωρίς κόστος».

Το Ιράν μάλιστα κάνει επίδειξη ισχύος για τον έλεγχο των Στενών, με την κρατική τηλεόραση της χώρας να μεταδίδει ρεπορτάζ από δύο εμπορικά πλοία που κατέσχεσαν οι Φρουροί της Επανάστασης.

Σε πλάνα που μετέδωσε το Reuters φαίνονται πλοία που έχουν κολλήσει γύρω από τα Στενά του Ορμούζ. Εκτιμάται ότι εκατοντάδες δεξαμενόπλοια και άλλα πλοία μαζί με 20.000 ναυτικούς έχουν εγκλωβιστεί στον Κόλπο, Από την έναρξη του πολέμου στις 28 Φεβρουαρίου.

Τα βασικά «αγκάθια» στις διαπραγματεύσεις ΗΠΑ-Ιράν είναι:

– Η άρση των αμερικανικών κυρώσεων, που αποτελεί πάγιο αίτημα της ιρανικής πλευράς
– Ο ναυτικός έλεγχος και η διαχείριση των Στενών του Ορμούζ
– Η πρόταση επιβολής τέλους (διοδίων) στη διέλευση πετρελαίου, την οποία δύσκολα θα αποδεχθούν οι ΗΠΑ

Παράλληλα, η στάση της Τεχεράνης εμφανίζεται πιο σκληρή, με την ενεργό εμπλοκή στελεχών που συνδέονται με τους Φρουρούς της Επανάστασης στις διαπραγματεύσεις, στοιχείο που περιπλέκει περαιτέρω το κλίμα.

Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε στο Fox News ότι ακύρωσε την αποστολή των απεσταλμένων του, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, στο Πακιστάν για συνομιλίες με το Ιράν, υποστηρίζοντας ότι «έχουμε όλα τα χαρτιά στα χέρια μας» και ότι δεν υπάρχει λόγος να πραγματοποιηθούν πολύωρα ταξίδια για συζητήσεις «που δεν οδηγούν πουθενά», καθώς «οι Ιρανοί μπορούν να επικοινωνήσουν όποτε θέλουν». Παράλληλα, η ιρανική αντιπροσωπεία αποχώρησε από το Ισλαμαμπάντ μετά από επαφές με Πακιστανούς αξιωματούχους, ενώ μία ημέρα νωρίτερα η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λέβιτ, είχε αναφέρει ότι οι απεσταλμένοι θα μετέβαιναν στο Πακιστάν για να «ακούσουν τις θέσεις των Ιρανών».

Το CBS News αναφέρει ότι πακιστανικές αρχές αναμένουν τον υπουργό Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγτσί να επιστρέψει στο Ισλαμαμπάντ την Κυριακή ή τη Δευτέρα.

Προσθέτει ότι ο ίδιος βρίσκεται επί του παρόντος καθ’ οδόν προς την πρωτεύουσα του Ομάν, τη Μουσκάτ, αφού έφυγε νωρίτερα από το Ισλαμαμπάντ.