Στο φως της δημοσιότητας έρχονται τα άκρως αποκαλυπτικά και επιβαρυντικά στοιχεία από το πόρισμα των ελεγκτών της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας (ΕΑΔ) σχετικά με το οικονομικό σκάνδαλο μεγατόνων που αφορά την προμήθεια και εγκατάσταση «έξυπνων» ψηφιακών υδρομέτρων.
Το συγκεκριμένο έργο, το οποίο χρηματοδοτείται από ευρωπαϊκά κονδύλια μέσω του ΕΣΠΑ, βρίσκεται πλέον στο μικροσκόπιο πολλαπλών ερευνών, καθώς οι ελεγκτές διαπίστωσαν εξωπραγματικές υπερκοστολογήσεις που αγγίζουν ακόμη και το 700%!
Επειδή πρόκειται για διασπάθιση κοινοτικών κεφαλαίων, την υπόθεση διερευνά, παράλληλα με την ΕΑΔ, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, καθώς και η Επιτροπή Ανταγωνισμού, με το τελικό κείμενο της έκθεσης να βρίσκεται ήδη στα χέρια της διοικήτριας της ΕΑΔ, Αλεξάνδρας Ρογκάκου.
Πως ξεκίνησαν όλα
Η αντίστροφη μέτρηση για την αποκάλυψη της σκανδαλώδους υπόθεσης ξεκίνησε έπειτα από μια εμπεριστατωμένη καταγγελία ανώνυμου πληροφοριοδότη, ο οποίος κατέθεσε ένα πολυσέλιδο έγγραφο 28 σελίδων με αναλυτικές λεπτομέρειες για σοβαρές ατασθαλίες σε περισσότερες από 50 προμήθειες ψηφιακών συστημάτων από δήμους και Δημοτικές Επιχειρήσεις Ύδρευσης – Αποχέτευσης (ΔΕΥΑ) σε ολόκληρη την επικράτεια.
Στο έγγραφο αυτό περιγραφόταν βήμα προς βήμα η μεθοδολογία της απάτης, η οποία περιλάμβανε προσυνεννοημένες μελέτες με σκοπό την τεχνητή υπερδιαστασιολόγηση των έργων.
Με απλά λόγια, οι εμπλεκόμενοι δήμοι αγόραζαν πολύ μεγαλύτερο αριθμό ψηφιακών υδρομέτρων από αυτόν που πραγματικά χρειαζόταν το δίκτυό τους, διογκώνοντας εσκεμμένα τον προϋπολογισμό προς όφελος συγκεκριμένων προμηθευτών.
Με το μέσο κόστος ανά έργο να αγγίζει τα 9 εκατομμύρια ευρώ και την Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης να έχει εγκρίνει συνολικά 55 σχετικές προτάσεις, η συνολική ζημία και το ύψος της ύποπτης δαπάνης αγγίζουν το ιλιγγιώδες ποσό των 500 εκατομμυρίων ευρώ.
Τα συμπεράσματα των ελεγκτών αποτελούν πραγματικό κόλαφο για τη στάση των δήμων, των ΔΕΥΑ αλλά και των ιδιωτικών εταιρειών που συμμετείχαν στις διαδικασίες υλοποίησης των έργων.
Σύμφωνα με κυβερνητικό αξιωματούχο, η ηλεκτρονική αλληλογραφία που κατασχέθηκε και εξετάστηκε αποδεικνύει ότι τα πάντα ήταν προσυνεννοημένα μέσα από πλήρως στημένους διαγωνισμούς.
Από τα e-mails προκύπτει ότι οι εμπλεκόμενοι είχαν συμφωνήσει εκ των προτέρων για τις τιμές, το ακριβές ύψος της οικονομικής προσφοράς που θα κατατίθεντο, ακόμη και για τα φωτογραφικά τεχνικά χαρακτηριστικά του έργου, ώστε να αποκλείονται άλλοι ανταγωνιστές.
Παρά τη σοβαρότητα και την πληρότητα του πορίσματος, η δικαστική εξέλιξη της υπόθεσης και η απόδοση ποινικών ευθυνών στους υπαιτίους παρουσιάζουν σημαντικές καθυστερήσεις
Η δυστοκία αυτή οφείλεται στο γεγονός ότι η υπόθεση συνδέεται θεσμικά με την αντίστοιχη έρευνα της Επιτροπής Ανταγωνισμού, η οποία κινείται με εξαιρετικά αργούς ρυθμούς, με τις εκτιμήσεις να δείχνουν ότι δεν πρόκειται να ολοκληρωθεί εντός του τρέχοντος έτους.
Αντίθετα, άμεσες εξελίξεις αναμένονται από το μέτωπο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, η οποία δείχνει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για το έργο «Ολοκληρωμένη Διαχείριση Δικτύων Ύδρευσης» λόγω της κοινοτικής του χρηματοδότησης.
Μάλιστα, το κατώφλι του ευρωπαϊκού θεσμού πέρασαν ήδη δύο πρόσωπα με βαθιά γνώση της υπόθεσης, προκειμένου να εισφέρουν κρίσιμα στοιχεία καταθέτοντας με την ιδιότητα των μαρτύρων.
