Ισπανία: Τα τρία «ανθρώπινα» λάθη που οδήγησαν στη τραγωδία

Στους τουλάχιστον 68 νεκρούς έχει φτάσει ο απολογισμός της σιδηροδρομικής τραγωδίας στην Ισπανία, μετά τη σύγκρουση δύο τρένων υψηλής ταχύτητας στην Ούρντα, στην επαρχία του Τολέδο.

Στο επίκεντρο της έρευνας βρίσκονται πλέον τρεις διαδοχικές αστοχίες: η βλάβη στο σύστημα ασφαλείας, η εντολή στο AVE να συνεχίσει με «κανονική πορεία» και η καθυστέρηση να ακινητοποιηθεί, παρότι το Iryo παρέμενε μπροστά του.

Σύμφωνα με την τελευταία επίσημη ενημέρωση της κυβέρνησης της Καστίλλης -Λα Μάντσα, 44 από τους νεκρούς επέβαιναν στο Iryo και 24 στο AVE της Renfe, ενώ περισσότεροι από 100 άνθρωποι χρειάστηκαν ιατρική φροντίδα. Μέχρι αργά το βράδυ της Τετάρτης, 53 τραυματίες εξακολουθούσαν να νοσηλεύονται και 56 είχαν ήδη πάρει εξιτήριο.

 

Η Ισπανία έχει κηρύξει τριήμερο εθνικό πένθος, από τα μεσάνυχτα της 29ης έως και τις 31 Οκτωβρίου, με τις σημαίες στα δημόσια κτίρια να κυματίζουν μεσίστιες.

Πίσω από τον τεράστιο αριθμό των θυμάτων βρίσκεται πλέον ένα κρίσιμο ερώτημα: πώς ένα τρένο υψηλής ταχύτητας έλαβε άδεια να συνεχίσει την πορεία του ενώ μπροστά του παρέμενε ακινητοποιημένος άλλος συρμός στην ίδια γραμμή;

Οι απαντήσεις αναζητούνται στα «μαύρα κουτιά», στα ηλεκτρονικά αρχεία του συστήματος κυκλοφορίας και, κυρίως, στις συνομιλίες μεταξύ των μηχανοδηγών και του κέντρου ελέγχου της Adif στην Ατότσα.

Το δυστύχημα στο 118ο χιλιόμετρο

Η σύγκρουση σημειώθηκε λίγο πριν από τις 09:00 το πρωί της Τετάρτης 28 Οκτωβρίου, στο 118ο χιλιόμετρο της γραμμής υψηλής ταχύτητας Μαδρίτης – Ανδαλουσίας, κοντά στην Ούρντα.

Το 112 της Καστίλλης-Λα Μάντσα κατέγραψε το περιστατικό στις 08:54, ενώ η Renfe και η κυβερνητική εκδοχή τοποθετούν τη σύγκρουση περίπου στις 08:53.

Το AVE είχε αναχωρήσει από τη Μαδρίτη στις 08:00 με προορισμό τη Σεβίλλη.

Το Iryo 6076 είχε φύγει από την Ατότσα στις 07:54, επίσης με προορισμό τη Σεβίλλη. Σύμφωνα με την ίδια την εταιρεία, μετέφερε 147 επιβάτες, τρία μέλη πληρώματος, έναν barista και τη μηχανοδηγό.

Συνολικά, στα δύο τρένα επέβαιναν περισσότεροι από 500 άνθρωποι.

Η βλάβη που σταμάτησε έξι τρένα

Η αλληλουχία των γεγονότων ξεκινά περίπου στις 08:30.

Το σύστημα ασφαλείας LZB, που χρησιμοποιείται στη γραμμή υψηλής ταχύτητας Μαδρίτης – Σεβίλλης, παρουσίασε πρόβλημα σε τμήμα περίπου 60 χιλιομέτρων.

Η δυσλειτουργία είχε ως αποτέλεσμα να ακινητοποιηθούν αυτόματα έξι τρένα που κινούνταν στην περιοχή.

Το LZB παρακολουθεί την κίνηση των συρμών και μεταδίδει στους μηχανοδηγούς πληροφορίες και εντολές ασφαλείας. Όταν τίθεται εκτός λειτουργίας, η κυκλοφορία περνά σε υποβαθμισμένο καθεστώς και απαιτείται διαφορετική διαχείριση από το κέντρο ελέγχου.

Και εκεί ακριβώς αρχίζει το κρίσιμο κομμάτι της υπόθεσης.

08:36 – Η εντολή στο AVE

Έξι λεπτά μετά την πτώση του συστήματος, στις 08:36, ο μηχανοδηγός του AVE επικοινωνεί με το κέντρο ελέγχου της Adif στην Ατότσα.

Τα ηχητικά που έχουν δημοσιοποιηθεί από ισπανικά μέσα καταγράφουν τον ελεγκτή να ζητά από τον μηχανοδηγό να αποσυνδέσει και να επανασυνδέσει το σύστημα.

Στη συνέχεια ακούγεται η κρίσιμη εντολή:

«Αποσυνδέστε, συνδέστε ξανά και συνεχίστε με κανονική πορεία».

 

Ο μηχανοδηγός επαναλαμβάνει την οδηγία, όπως προβλέπεται στη σιδηροδρομική επικοινωνία, επιβεβαιώνοντας ότι την έχει λάβει.

Το AVE αρχίζει ξανά να κινείται.

Μπροστά του, όμως, βρίσκεται το Iryo.

Το πρωτόκολλο προέβλεπε κίνηση με πολύ χαμηλότερη ταχύτητα

Αυτό είναι ένα από τα σημαντικότερα σημεία που ερευνούν οι ισπανικές Αρχές.

Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά, μετά την απώλεια του LZB ο συρμός δεν θα έπρεπε να συνεχίσει απλώς με «κανονική πορεία».

Το πρωτόκολλο προέβλεπε κίνηση «με θέα», δηλαδή με τέτοια ταχύτητα ώστε ο μηχανοδηγός να μπορεί να ακινητοποιήσει το τρένο μπροστά σε οποιοδήποτε εμπόδιο.

Στη συγκεκριμένη περίπτωση, οι ισπανικές πηγές αναφέρουν ανώτατη ταχύτητα περίπου 40 χιλιομέτρων την ώρα.

Αντίθετα, ένα AVE με «κανονική πορεία» στο συγκεκριμένο τμήμα θα μπορούσε να κινηθεί με ταχύτητες έως περίπου 200 χλμ./ώρα.

08:41 – «Είμαι σταματημένη στην είσοδο της Ούρντα»

Πέντε λεπτά μετά την εντολή προς το AVE, η μηχανοδηγός του Iryo επικοινωνεί με το κέντρο ελέγχου.

Ενημερώνει ότι έχει υποστεί απώλεια μετάδοσης και ότι το τρένο της εξακολουθεί να βρίσκεται ακινητοποιημένο.

 

«Είμαι σταματημένη στη σηματοδότηση εισόδου της Ούρντα», αναφέρει στην επικοινωνία.

Το κέντρο ελέγχου επιβεβαιώνει ότι έχει λάβει την πληροφορία.

Η σηματοδότηση κλείνει και η μηχανοδηγός λαμβάνει οδηγίες για επανεκκίνηση του συστήματος.

Όμως το Iryo δεν καταφέρνει να ξεκινήσει.

Η δεύτερη προειδοποίηση από το Iryo

Λίγα λεπτά αργότερα η μηχανοδηγός επικοινωνεί ξανά.

Εξηγεί ότι το τρένο εξακολουθεί να μην της επιτρέπει να επανεκκινήσει το LZB και, ως εκ τούτου, παραμένει ακινητοποιημένο.

Σύμφωνα με τα δημοσιοποιημένα ηχητικά, μετά το τέλος της συνομιλίας ακούγονται εργαζόμενοι του κέντρου ελέγχου να συζητούν μεταξύ τους για το πρόβλημα του συρμού.

 

Το κέντρο, επομένως, είχε ενημέρωση ότι το Iryo αντιμετώπιζε πρόβλημα και δεν είχε καταφέρει να απομακρυνθεί.

Την ίδια ώρα, το AVE που βρισκόταν πίσω του συνέχιζε να πλησιάζει.

Πέντε λεπτά πριν από την τραγωδία

Σύμφωνα με την ανακατασκευή της El País, η δεύτερη επικοινωνία της μηχανοδηγού του Iryo πραγματοποιήθηκε περίπου πέντε λεπτά πριν από τη σύγκρουση.

Παρά την ενημέρωση ότι το Iryo παρέμενε ακινητοποιημένο, δεν δόθηκε εγκαίρως εντολή στο AVE που ακολουθούσε να σταματήσει ή να μειώσει δραστικά την ταχύτητά του.

Αυτό αποτελεί σήμερα ένα από τα κεντρικά ερωτήματα της έρευνας.

Τα 17 μοιραία λεπτά

Από τις 08:36, όταν δόθηκε στο AVE η εντολή να συνεχίσει, μέχρι περίπου τις 08:53, όταν σημειώθηκε η σύγκρουση, μεσολάβησαν περίπου 17 λεπτά.

Στο διάστημα αυτό το AVE κάλυψε περίπου 25 χιλιόμετρα, πλησιάζοντας σταδιακά το ακινητοποιημένο Iryo.

Το πιο κρίσιμο στοιχείο είναι ότι, σύμφωνα με τον υπουργό Μεταφορών Όσκαρ Πουέντε, στην οθόνη του κέντρου ελέγχου υπήρχε κόκκινη ένδειξη ότι το συγκεκριμένο τμήμα της γραμμής ήταν κατειλημμένο.

Παρά ταύτα, είχε δοθεί στο AVE η άδεια να συνεχίσει.

Ο Πουέντε χαρακτήρισε την απόφαση «ανεξήγητη» και «προφανώς λανθασμένη», χωρίς ωστόσο να προδικάσει το τελικό αποτέλεσμα της έρευνας.

08:53 – Η σύγκρουση

Το AVE φτάνει στο σημείο όπου βρίσκεται ακινητοποιημένο το Iryo και προσκρούει με τεράστια σφοδρότητα στο πίσω τμήμα του.

Η πρόσκρουση προκαλεί μαζικό εκτροχιασμό.

Τρία βαγόνια του Iryo βγαίνουν πλήρως από τις ράγες και καταλήγουν στο πρανές, ενώ η μηχανή του AVE αποσπάται από τον υπόλοιπο συρμό και πέφτει στην αντίθετη πλευρά. Το πρώτο βαγόνι του AVE υπέστη επίσης καταστροφικές ζημιές.

Αναπαράσταση της σύγκρουσης:

 

Η Iryo, πάντως, στην επίσημη ανακοίνωσή της τοποθετεί την πρόσκρουση στις 08:48.

Η διαφορά αυτή των περίπου πέντε λεπτών μεταξύ των ανακοινώσεων αποτελεί ακόμη μία λεπτομέρεια που θα πρέπει να αποσαφηνιστεί από την τεχνική έρευνα και την ανάλυση των καταγραφών.

«Εκτινάχθηκα πάνω στις αποσκευές»

Οι περιγραφές των ανθρώπων που επέζησαν αποτυπώνουν το μέγεθος της σύγκρουσης.

Η 60χρονη Άνα Μαρία βρισκόταν στο έκτο βαγόνι του AVE μαζί με τον σύζυγό της.

Το τρένο είχε ήδη σταματήσει προηγουμένως εξαιτίας των προβλημάτων στη γραμμή και στη συνέχεια είχε ξεκινήσει ξανά.

Λίγο αργότερα έγινε η πρόσκρουση.

Η γυναίκα περιέγραψε ότι εκτινάχθηκε προς τον χώρο των αποσκευών, ενώ αντικείμενα έπεφταν πάνω στους επιβάτες. Ο σύζυγός της τραυματίστηκε σοβαρά στο κεφάλι και μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο του Τολέδο.

«Νομίζαμε ότι είχαμε εκτροχιαστεί»

Ο 54χρονος Χεσούς Χερόνιμο, ιατρικός σύμβουλος, ταξίδευε στο δεύτερο βαγόνι του AVE.

Τη στιγμή του δυστυχήματος εργαζόταν στον φορητό υπολογιστή του.

Ένιωσε ξαφνικά μία εξαιρετικά βίαιη κίνηση και χτύπησε στο κάθισμα που βρισκόταν μπροστά του.

Οι πρώτες σκέψεις των επιβατών ήταν ότι το τρένο είχε απλώς εκτροχιαστεί.

Όταν όμως κατάφεραν να βγουν έξω, αντίκρισαν βαγόνια να έχουν πάρει κλίση, ανθρώπους τραυματισμένους και δεκάδες επιβάτες σε κατάσταση σοκ.

Ο Χερόνιμο περιέγραψε ότι άνθρωποι είχαν εκτιναχθεί μέσα στον συρμό, ενώ όσοι ήταν σε καλύτερη κατάσταση άρχισαν αμέσως να βοηθούν τους τραυματίες.

Επιβάτες κρατούσαν τους ορούς

Στις πρώτες στιγμές μετά την καταστροφή, οι ίδιοι οι επιβάτες έγιναν διασώστες.

Άνθρωποι που είχαν καταφέρει να βγουν από τα βαγόνια παρέμειναν στο σημείο και προσπάθησαν να βοηθήσουν όσους ήταν πιο σοβαρά τραυματισμένοι.

Ο Χερόνιμο περιέγραψε ότι επιβάτες κρατούσαν με τα χέρια τους σακούλες ορού, ώστε οι υγειονομικοί να μπορούν να προσφέρουν βοήθεια στους τραυματίες.

Την ίδια στιγμή οι πυροσβέστες προσπαθούσαν να εισέλθουν στα περισσότερο κατεστραμμένα βαγόνια.

«Θυμάμαι μόνο ότι γύριζα στο πάτωμα»

Η Κριστίνα Κουέρβα, η οποία βρισκόταν επίσης στο δεύτερο βαγόνι του AVE, περιέγραψε ότι είχαν προηγηθεί αρκετές στάσεις εξαιτίας της συμφόρησης στη γραμμή.

Στη συνέχεια αισθάνθηκε ένα πολύ ισχυρό φρενάρισμα.

 

«Θυμάμαι μόνο ότι γύριζα στο πάτωμα», είπε, περιγράφοντας τα δευτερόλεπτα της σύγκρουσης.

Σύμφωνα με την ίδια, υπήρχαν πολλοί και σοβαρά τραυματισμένοι και στους δύο συρμούς.

«Το χτύπημα ήταν τρομακτικά δυνατό»

Ο Μιγκέλ Άνχελ Πέρεθ Λαγκούνα επέβαινε σε ένα από τα τελευταία βαγόνια του AVE.

Παρότι βρισκόταν μακριά από το μπροστινό τμήμα, αισθάνθηκε τη σύγκρουση σαν να είχε συμβεί ακριβώς δίπλα του.

Μιλώντας στο Capital Radio, περιέγραψε ένα εξαιρετικά δυνατό χτύπημα και τμήματα του Iryo να εκτινάσσονται από τη δύναμη της πρόσκρουσης.

«Ο κόσμος προσπαθούσε να βγει από τα παράθυρα»

Στην περιοχή εργαζόταν εκείνη την ώρα και ο οικοδόμος Νταβίντ Γκόμεθ, μαζί με τον αδελφό του και έναν ακόμη συνάδελφο.

Άκουσαν τον τεράστιο θόρυβο της σύγκρουσης και έτρεξαν προς τις γραμμές.

Όταν έφτασαν, είδαν βαγόνια εκτός τροχιάς και επιβάτες να προσπαθούν να εγκαταλείψουν το τρένο ακόμη και από τα παράθυρα.

Οι τρεις άνδρες έκοψαν τμήμα περίφραξης για να μπορέσουν να πλησιάσουν και χρησιμοποίησαν τα δικά τους φαρμακεία πρώτων βοηθειών μέχρι να φτάσουν περισσότερες υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης.

Τεράστια επιχείρηση διάσωσης

Μέσα σε λίγα λεπτά κινητοποιήθηκαν δυνάμεις από ολόκληρη την περιοχή.

Πυροσβέστες, Guardia Civil, Πολιτική Προστασία, ασθενοφόρα και υγειονομικά ελικόπτερα έφτασαν στο σημείο, ενώ ενεργοποιήθηκαν νοσοκομεία σε διαφορετικές πόλεις της Καστίλλης-Λα Μάντσα.

 

Οι πρώτοι διασώστες βρέθηκαν αντιμέτωποι με παραμορφωμένες λαμαρίνες, βαγόνια στο πρανές και επιβάτες εγκλωβισμένους μέσα στα συντρίμμια.

Η πρόσβαση στα περισσότερο κατεστραμμένα σημεία αποδείχθηκε εξαιρετικά δύσκολη.

Βαριά μηχανήματα και γερανοί χρειάστηκε να μεταφερθούν στην περιοχή για την ανύψωση τμημάτων των συρμών και την έρευνα στα σημεία όπου υπήρχαν φόβοι ότι βρίσκονταν ακόμη θύματα.

Μια ολόκληρη πόλη έτρεξε να βοηθήσει

Η Ούρντα κινητοποιήθηκε σχεδόν αμέσως.

Κάτοικοι έφτασαν στο σημείο με νερό, κουβέρτες, φάρμακα και τρόφιμα.

 

Ο 78χρονος φαρμακοποιός της περιοχής Αντόνιο Γκαρσία πήρε μαζί του υλικά πρώτων βοηθειών και φάρμακα και κατευθύνθηκε προς το σημείο της καταστροφής.

Το δημοτικό αθλητικό κέντρο μετατράπηκε σε χώρο υποδοχής των επιζώντων, ενώ το τοπικό σχολείο χρησιμοποιήθηκε για την υποστήριξη συγγενών που έφταναν αναζητώντας τους δικούς τους ανθρώπους.

Εθελοντές ψυχολόγοι ανέλαβαν να στηρίξουν οικογένειες, ορισμένες από τις οποίες περίμεναν επί ώρες χωρίς να γνωρίζουν εάν οι άνθρωποί τους βρίσκονταν σε κάποιο νοσοκομείο ή ανάμεσα στα θύματα.

Η αγωνιώδης αναζήτηση των αγνοουμένων

Λίγες ώρες μετά το δυστύχημα, τα ισπανικά κοινωνικά δίκτυα γέμισαν με φωτογραφίες και εκκλήσεις συγγενών.

Οικογένειες που δεν μπορούσαν να επικοινωνήσουν με επιβάτες των δύο τρένων έδιναν ονόματα, ηλικίες, αριθμούς βαγονιών και περιγραφές των ρούχων τους, ζητώντας οποιαδήποτε πληροφορία.

 

Συγγενείς έφτασαν στην Guardia Civil του Τολέδο για να δώσουν ακόμη και δείγματα DNA, προκειμένου να διευκολυνθεί η διαδικασία ταυτοποίησης.

Η διαδικασία επικεντρώθηκε στο Ινστιτούτο Ιατροδικαστικής του Τολέδο.

44 νεκροί στο Iryo, 24 στο AVE

Η κατανομή των θυμάτων δείχνει και τη σφοδρότητα με την οποία χτυπήθηκε το πίσω μέρος του Iryo.

Από τους 68 ανθρώπους που είχαν επιβεβαιωθεί νεκροί μέχρι το βράδυ της Τετάρτης, οι 44 επέβαιναν στο Iryo και οι 24 στο AVE, σύμφωνα με την περιφερειακή κυβέρνηση.

Οι Αρχές είχαν ξεκαθαρίσει ότι ο απολογισμός παρέμενε προσωρινός όσο συνεχιζόταν η πλήρης πρόσβαση στα κατεστραμμένα βαγόνια.

Στο μικροσκόπιο ο χειριστής της Ατότσα

Η Guardia Civil έχει ήδη εξετάσει τον εργαζόμενο του κέντρου ελέγχου της Adif που ρύθμιζε την κυκλοφορία τη στιγμή του δυστυχήματος.

Η ταυτότητα του προσώπου είναι γνωστή στις Αρχές και η κατάθεσή του αποτελεί κομβικό τμήμα της έρευνας.

Παράλληλα, εξετάζονται άλλοι εργαζόμενοι του κέντρου επιχειρήσεων και συλλέγονται όλα τα ηλεκτρονικά δεδομένα από το πρωινό της Τετάρτης.

Η έρευνα διεξάγεται παράλληλα σε δύο επίπεδα: τεχνικό, από την Επιτροπή Διερεύνησης Σιδηροδρομικών Ατυχημάτων, και δικαστικό.

Τα «μαύρα κουτιά» θα δείξουν τα τελευταία δευτερόλεπτα

Κρίσιμα θεωρούνται τα δεδομένα καταγραφής των δύο τρένων.

Οι ερευνητές μπορούν μέσα από αυτά να προσδιορίσουν την ακριβή ταχύτητα του AVE, πότε εφαρμόστηκαν τα φρένα, τι εντολές εμφανίζονταν στον μηχανοδηγό και τι ακριβώς συνέβη στα τελευταία δευτερόλεπτα πριν από την πρόσκρουση.

Παράλληλα θα αντιπαραβληθούν με τα αρχεία του κέντρου ελέγχου και τις τηλεφωνικές επικοινωνίες.

Γιατί δεν σταμάτησε κανείς το AVE;

Το μεγάλο ερώτημα παραμένει τι συνέβη μέσα στα 17 λεπτά ανάμεσα στην εντολή επανεκκίνησης και στη σύγκρουση.

Η μηχανοδηγός του Iryo είχε επικοινωνήσει με το κέντρο.

Το κέντρο γνώριζε ότι αντιμετώπιζε πρόβλημα.

Η γραμμή εμφανιζόταν κατειλημμένη.

Και όμως το AVE συνέχιζε να πλησιάζει.

Αυτό είναι το σημείο στο οποίο επικεντρώνονται πλέον οι ερευνητές.

Το παλαιότερο σύστημα LZB

Η τραγωδία έχει ανοίξει παράλληλα συζήτηση για το σύστημα ασφαλείας της γραμμής.

Το LZB αποτελεί παλαιότερη τεχνολογία σε σχέση με το ευρωπαϊκό σύστημα ERTMS, το οποίο χρησιμοποιείται εκτεταμένα στο νεότερο ισπανικό δίκτυο υψηλής ταχύτητας.

Η RTVE αναφέρει ότι η γραμμή Μαδρίτης – Σεβίλλης είναι πλέον η γραμμή υψηλής ταχύτητας όπου εξακολουθεί να χρησιμοποιείται το LZB.

Η αντικατάστασή του από ERTMS επιπέδου 2 έχει ήδη δρομολογηθεί, όμως το έργο έχει παρουσιάσει καθυστερήσεις. Αυτό δεν σημαίνει αυτομάτως ότι το LZB προκάλεσε το δυστύχημα· η τεχνική έρευνα θα πρέπει να καθορίσει τόσο τη φύση της αρχικής βλάβης όσο και τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίστηκε ανθρώπινα η πτώση του συστήματος.

«Ανεξήγητη» απόφαση, λέει ο υπουργός Μεταφορών

Ο υπουργός Μεταφορών Όσκαρ Πουέντε έχει στραφεί ιδιαίτερα στη διαχείριση της κυκλοφορίας μετά την πτώση του LZB.

Έκανε λόγο για απόφαση που δεν μπορεί προς το παρόν να εξηγήσει, σημειώνοντας ότι η εντολή για κανονική επανεκκίνηση του AVE δεν συμβάδιζε με το προβλεπόμενο πρωτόκολλο.

Ωστόσο, τόσο ο ίδιος όσο και η κυβέρνηση υπογραμμίζουν ότι το τελικό συμπέρασμα θα προκύψει από την επίσημη τεχνική και δικαστική έρευνα.

Σάντσεθ: «Θα φτάσουμε μέχρι τέλους»

Ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ μετέβη στην περιοχή και δεσμεύθηκε για πλήρη διερεύνηση της τραγωδίας.

Δήλωσε ότι εάν αποδειχθούν αμέλειες ή αστοχίες στα συστήματα ασφαλείας, θα υπάρξει αντίδραση της Πολιτείας, ενώ χαρακτήρισε απαράδεκτο το γεγονός ότι η Ισπανία βιώνει δύο τόσο σοβαρά σιδηροδρομικά δυστυχήματα μέσα στον ίδιο χρόνο.

Η ισπανική κυβέρνηση κήρυξε επίσημο πένθος από τις 00:00 της 29ης Οκτωβρίου έως τα μεσάνυχτα της 31ης Οκτωβρίου.

Επεισόδια στη Μαδρίτη – Συγκρούσεις διαδηλωτών με την αστυνομία

Η οργή για τη σιδηροδρομική τραγωδία μεταφέρθηκε το βράδυ της Τετάρτης και στους δρόμους της Μαδρίτης, όπου περισσότεροι από 1.000 άνθρωποι συγκεντρώθηκαν έξω από το υπουργείο Μεταφορών ζητώντας την απόδοση ευθυνών για το δυστύχημα στην Ούρντα.

 

Η κινητοποίηση είχε οργανωθεί από ακροδεξιές οργανώσεις, μεταξύ των οποίων η Falange και η Revuelta, ενώ στο σημείο κατέληξαν και διαδηλωτές από ξεχωριστή πορεία που είχε καλέσει το συνδικάτο Solidaridad, το οποίο πρόσκειται στο Vox.

 

Η ένταση κορυφώθηκε όταν ομάδα συγκεντρωμένων κινήθηκε προς τον αστυνομικό κλοιό έξω από το υπουργείο. Οι δυνάμεις των ΜΑΤ προχώρησαν σε επέμβαση και έκαναν χρήση δακρυγόνων, ενώ από την πλευρά των διαδηλωτών εκτοξεύθηκαν φωτοβολίδες και άλλα αντικείμενα. Η αστυνομία προχώρησε τελικά στη διάλυση της συγκέντρωσης.

 

Κατά τη διάρκεια της κινητοποίησης ακούστηκαν συνθήματα κατά της κυβέρνησης, του πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεθ και του υπουργού Μεταφορών Όσκαρ Πουέντε, με τους συγκεντρωμένους να ζητούν πολιτικές ευθύνες για την τραγωδία. Σύμφωνα με την EFE και την Cadena SER, καταγράφηκαν επίσης ακροδεξιά και φασιστικά συνθήματα, ενώ εμφανίστηκαν ισπανικές, φαλαγγίτικες και φρανκικές σημαίες.

 

Η συγκέντρωση διήρκεσε περίπου δύο ώρες και ολοκληρώθηκε μέσα σε ένταση, την ώρα που σε ολόκληρη τη χώρα κυριαρχεί το αίτημα για απαντήσεις σχετικά με τις συνθήκες που οδήγησαν στη σύγκρουση των δύο τρένων και στον θάνατο 68 ανθρώπων.

Η δεύτερη σιδηροδρομική τραγωδία μέσα σε εννέα μήνες

Η σύγκρουση στην Ούρντα είναι το δεύτερο πολύνεκρο δυστύχημα υψηλής ταχύτητας που συγκλονίζει την Ισπανία μέσα στο 2026.

Τον Ιανουάριο, 46 άνθρωποι είχαν χάσει τη ζωή τους στο δυστύχημα του Αδαμούθ, στην Κόρδοβα.

Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει στοιχείο που να δείχνει ότι τα δύο δυστυχήματα έχουν κοινή αιτία, κάτι που έχει τονίσει και ο Σάντσεθ.

Ωστόσο, η δεύτερη μεγάλη καταστροφή μέσα σε τόσο μικρό χρονικό διάστημα έχει ανοίξει ευρύτερη συζήτηση γύρω από την ασφάλεια, τη συντήρηση και τη διαχείριση του τεράστιου ισπανικού δικτύου υψηλής ταχύτητας.

Το βαρύτερο σιδηροδρομικό δυστύχημα στην Ευρώπη από το 2013

Με τουλάχιστον 68 νεκρούς, η τραγωδία της Ούρντα είναι η πιο πολύνεκρη σιδηροδρομική καταστροφή στην Ευρώπη μετά το δυστύχημα του Σαντιάγο ντε Κομποστέλα το 2013, όπου είχαν σκοτωθεί 80 άνθρωποι.

Κόπηκε η σύνδεση Μαδρίτης – Ανδαλουσίας

Η Adif διέκοψε αμέσως την κυκλοφορία στη γραμμή υψηλής ταχύτητας Μαδρίτης – Ανδαλουσίας.

Σταθμοί υποστήριξης για τους πληγέντες δημιουργήθηκαν σε Ατότσα, Σεβίλλη, Κόρδοβα και Μάλαγα.

Η Renfe έχει ενεργοποιήσει εναλλακτικές συνδέσεις μέσω του συμβατικού δικτύου για Μαδρίτη, Σιουδάδ Ρεάλ και Πουερτογιάνο, με τον χρόνο ταξιδιού να αυξάνεται περίπου κατά μιάμιση ώρα.

Από τις 30 Οκτωβρίου προβλέπεται ευρύτερο εναλλακτικό σχέδιο μετακίνησης μεταξύ Μαδρίτης και Ανδαλουσίας.

Η Iryo ακύρωσε τις υπηρεσίες της από τη Μαδρίτη προς τον νότιο διάδρομο, ενώ η Ouigo ανέστειλε τα σχετικά δρομολόγιά της τουλάχιστον έως τις 2 Νοεμβρίου.

Αεροπορικές εταιρείες έχουν επίσης προσθέσει επιπλέον χωρητικότητα σε πτήσεις προς Μάλαγα και Σεβίλλη προκειμένου να απορροφηθεί μέρος της ζήτησης.

Τα ερωτήματα που πρέπει τώρα να απαντηθούν

Μία ημέρα μετά τη μεγαλύτερη σιδηροδρομική τραγωδία που έχει βιώσει η Ισπανία εδώ και χρόνια, η αλληλουχία των γεγονότων είναι πλέον πολύ πιο καθαρή.

Το LZB παρουσίασε βλάβη.

Τα τρένα σταμάτησαν.

Το AVE έλαβε εντολή να συνεχίσει με «κανονική πορεία».

Το Iryo παρέμεινε ακινητοποιημένο.

Η μηχανοδηγός του ενημέρωσε το κέντρο ελέγχου ότι δεν μπορούσε να ξεκινήσει.

Και λίγα λεπτά αργότερα το AVE έπεσε πάνω του.

Αυτό που παραμένει άγνωστο είναι γιατί κανένα από τα επίπεδα ασφαλείας δεν απέτρεψε τελικά τη σύγκρουση.

Οι ερευνητές πρέπει να καθορίσουν ποιος γνώριζε τι, σε ποια χρονική στιγμή, γιατί δόθηκε η εντολή για κανονική κίνηση, γιατί δεν ανακλήθηκε όταν έγινε σαφές ότι το Iryo παρέμενε στη γραμμή και με ποια ταχύτητα κινούνταν τελικά το AVE στα τελευταία δευτερόλεπτα.

Οι απαντήσεις βρίσκονται πλέον στα ηχητικά, στα «μαύρα κουτιά», στις ηλεκτρονικές καταγραφές της Adif και στις καταθέσεις των ανθρώπων που βρίσκονταν εκείνο το πρωί στο κέντρο ελέγχου.

Και πίσω από την τεχνική έρευνα βρίσκονται 68 άνθρωποι που δεν ολοκλήρωσαν ποτέ το ταξίδι τους, δεκάδες τραυματίες και οικογένειες που περιμένουν απαντήσεις για το πώς μία βλάβη σε ένα σύστημα ασφαλείας μετατράπηκε, μέσα σε λίγα λεπτά, σε εθνική τραγωδία.